Συνάδελφοι θα έλεγα να ξεκινήσουμε για να κερδίσουμε το χρόνο. Να πούμε κάτι, να πούμε ένα ευχαριστώ στην Εργατική Εστία, που μας παραχώρησε την αίθουσα δωρεάν και μας στήριξε και οικονομικά, όπως επίσης πρέπει να ευχαριστήσουμε για τη βοήθεια που μας έδωσαν και οι οργανισμοί συλλογικής διαχείρισης των συναδέλφων μας. Δηλαδή των Μουσικών, των Ηθοποιών, των Σκηνοθετών ελπίζω και των Τραγουδιστών, ελπίζω και των Εικαστικών και των Τεχνικών Κινηματογράφου από τους οποίους δεν είχαμε απάντηση.

Έχετε πάρει δύο ψηφίσματα. Το ένα είναι το γενικό ψήφισμα της Διημερίδας και το δεύτερο είναι ένα ψήφισμα για τον Κινηματογράφο που χθες πολύ μας απασχόλησε. Είπαμε να τα διαβάσετε και στο διάλλειμα να κάνετε ότι παρατηρήσεις εσείς θέλετε και μετά να τις παραδώσετε στην Επιτροπή για τα ψηφίσματα, να τις επεξεργαστεί να συνεννοηθεί και με το Προεδρείο για να καταλήξουμε στα τελικά κείμενα. Στην Επιτροπή για τα ψηφίσματα είναι η κα Μελά, ο κος Παρασκευόπουλος, ο Λεωνίδας Βαρδαρός, ο κος Ποντίκας.

Να ξεκινήσουμε με την πρώτη ενότητα που είναι «Καλλιτεχνική Παιδεία – Κατοχύρωση – Ανεργία».Είναι ένα ζήτημα που μας απασχολεί όλους. Όλοι έχουμε το ίδιο αίτημα για Ανώτατη Πανεπιστημιακού Επιπέδου Δωρεάν Παιδεία, που αυτός που θα αποφοιτά θα έχει και μία επαγγελματική κατοχύρωση, δεν θέλουμε δηλαδή μία παιδεία που τελειώνεις μεν αλλά μπαίνεις στις στρατιές των ανέργων. Μία παιδεία που θα εξασφαλίζει κάποιες προϋποθέσεις. Να ξεκινήσουμε με τα Σωματεία.

Η σημερινή κατάσταση σε θέματα παιδείας – κατοχύρωσης – ανεργίας είναι τραγική για τους Έλληνες Ηθοποιούς.

Η παιδεία είναι υποτυπώδης και συχνά αποπροσανατολιστική. Εκτός από την Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, του Κ.Θ.Β.Ε. και τρεις τέσσερες άλλες ακόμη δραματικές σχολές που τουλάχιστον έχουν μια σοβαρότητα στη διδακτική αντιμετώπιση των σπουδαστών, οι υπόλοιπες ιδιωτικές σχολές οδηγούν τα παιδιά ακόμη και στην υποβάθμιση της αισθητικής τους.

Άλλωστε για να γίνει σήμερα κάποιος ηθοποιός δεν είναι απαραίτητο να έχει τελειώσει καμία θεατρική σχολή. Η παιδεία δεν θεωρείται αναγκαία από την αγορά εργασίας. Πολλές φορές μάλιστα θεωρείται και πρόβλημα. Γιατί κάποιος που έχει επενδύσει σε σπουδές έχει διαμορφώσει και αντίληψη επαγγελματία που έχει απαιτήσεις. Θέλει να πληρώνεται σωστά, βάση συλλογικής σύμβασης και διεκδικεί τα δικαιώματα του. Άρα γίνεται δυσάρεστος και ασύμφορος και το μόνο που θέλουν είναι φρέσκα, φτηνά πρόσωπα που θα συνθέσουν την εκάστοτε θεατρική ή τηλεοπτική ομάδα.

Εκμεταλλεύονται παιδιά που έχουν μεγαλώσει βλέποντας εκπομπές λαϊβ-σταιλ στην τηλεόραση και ονειρεύονται να ενταχθούν στην κοσμική ζωή, με το όποιο κόστος, ώστε να γίνουν κοινωνικά αποδεκτά.

Για να τα πετάξουν αργότερα στον κάδο των αχρήστων και να εκμαυλίσουν νέο αίμα. Οι επαγγελματίες δεν έχουν πια χώρο.

Το θέατρο και η τηλεόραση έχουν κατακλυστεί από προϊόντα σκουπίδια. Και όπως εύστοχα έχει πει ο Γούντυ Άλεν «εμείς τα σκουπίδια δεν τα πετάμε τα δείχνουμε στην τηλεόραση».

Η έλλειψη παιδείας άρα και η κατοχύρωση του επαγγέλματος του ηθοποιού επηρεάζει δραματικά την κοινωνία που έχει εκπαιδευτεί πια να αποδέχεται τα σκουπίδια.

Και μια και δεν υπάρχει κανένας περιορισμός ούτε ποιοτικά, ούτε ποσοτικά στα άτομα που από κάθε άνοιγμα εισχωρούν στο επάγγελμα, η ανεργία πλήττει όλο και περισσότερο τους ηθοποιούς που μη μπορώντας να επιβιώσουν, αναγκάζονται να υποχωρούν σε κάθε είδους πιέσεις των επιχειρηματιών και των καναλιών.

Τα συμβόλαια που υπογράφουν οι ηθοποιοί στα κανάλια είναι συμβόλαια σκλαβοπάζαρου. Είναι συμβόλαια ντροπής. Ο ηθοποιός αγωνίζεται για την αξιοπρέπεια του χωρίς συνήθως να τα καταφέρνει.

Άρα πως μπορούμε να μιλάμε για Τέχνη και Πολιτισμό. Καλλιτέχνης χωρίς επαγγελματική κατάρτιση και αυτοσεβασμό πως μπορεί να εκφραστεί και να δημιουργήσει;

Το Σωματείο Ελλήνων Ηθοποιών ζητάει για τους ηθοποιούς ανώτατη εκπαίδευση και επαγγελματική κατοχύρωση.

Ζητάει να δοθεί η δυνατότητα στους ηθοποιούς να παράγουν πολιτισμό.

Και αυτό μόνο το κράτος μπορεί και οφείλει να το προσφέρει και να το περιφρουρήσει.

Ευχαριστώ.

Η Μουσική Εκπαίδευση αποτελεί τη βάση της καλλιτεχνικής ανάτασης και τη δημιουργία υψηλών αισθητικών αξιών στο τομέα της Μουσικής Τέχνης.

Στην αρχαιότητα αποκαλύφθηκε η τεράστια σημασία της Μουσικής Εκπαίδευσης για την ανθρώπινη οντότητα. Στο πέρασμα της ιστορίας, στον Ελληνικό χώρο αναπτύχθηκε η Μουσική Τέχνη και κυρίως υπήρξε ένας χώρος που διασταυρώθηκαν πολιτισμοί και δημιούργησε έναν τεράστιο πλούτο που αποτυπώθηκε στη Δημοτική παράδοση.

Όλη αυτή η ανάπτυξη έδωσε δημιουργική διέξοδο στο μεγάλο αριθμό ταλέντων που υπήρξαν και υπάρχουν στην Ελλάδα. Παρόλα αυτά, η Μουσική Εκπαίδευση δεν αναπτύχθηκε ανάλογα και παραμένει ακόμα ανοργάνωτη. Μετά τις πρώτες προσπάθειες της πολιτείας στις αρχές του αιώνα για οργάνωση συστήματος Μουσικής Εκπαίδευσης, με τη δημιουργία του Ωδείου Αθηνών και αργότερα του Κρατικού Ωδείου Βορείου Ελλάδος, όλη η κατάσταση έμεινε στο κενό. Αρκεί μόνο να πούμε ότι η σύγχρονη Μουσική Εκπαίδευση βασίζεται σε βασιλικά Διατάγματα της δεκαετίας του ’50 και του ’60. Έκτοτε, ελάχιστες αλλαγές έχουν γίνει στο νομικό αλλά και στο εκπαιδευτικό καθεστώς που διέπει τα Ωδεία. Αρκεί να αναφέρουμε ότι, οι σπουδές σε πολλά μουσικά Όργανα (παραδοσιακά, ηλεκτρικά όργανα, ακορντεόν, κ.ά.), δεν αναγνωρίζονται από το Κράτος! Επίσης ο τρόπος λειτουργίας, δεν έχει εκσυγχρονιστεί καθώς τα Εκπαιδευτικά προγράμματα παραμένουν ίδια όπως ακριβώς ήταν και στα μέσα του προηγούμενου αιώνα.

Όμως το σημαντικότερο πρόβλημα δεν αποτελεί η αναχρονιστική αντίληψη των πολιτικών της Ε.Ε. και της κυβέρνησης για τις Μουσικές σπουδές. Το σημαντικότερο πρόβλημα θεωρούμε ότι είναι η μη ύπαρξη Δημόσιας και δωρεάν Εκπαίδευσης. Έτσι που κάθε σπουδαστής είναι υποχρεωμένος σε πολύχρονες σπουδές πληρώνοντας πανάκριβα δίδακτρα.

Η μουσική, ως η πιο αυστηρή των Τεχνών, απαιτεί τουλάχιστον 10 με 12 χρόνια για να τελειώσει ένας κύκλος σπουδών που οδηγεί σε ένα Πτυχίο. Κάθε χρόνος έχει ένα κόστος διδάκτρων από 1.000 ευρώ έως 2.500 ευρώ. Αν σε αυτά προσθέσουμε τις οικονομικές ανάγκες που απαιτούνται για την αγορά οργάνων, βιβλίων, αναλώσιμων, καταλαβαίνουμε ότι οι Μουσικές σπουδές δεν είναι για κάθε Έλληνα, αλλά μόνο για τους λίγους που έχουν τη δυνατότητα να ξοδέψουν αυτά τα τεράστια ποσά που έρχονται να προστεθούν στις ήδη επιβαρυμένες οικονομικά οικογένειες.

Όπως όλοι καταλαβαίνουμε, η Μουσική Εκπαίδευση στην Ελλάδα είναι αφημένη στα χέρια μικρών και μεγάλων οικονομικών συμφερόντων, παραδομένη δηλαδή στους μηχανισμούς της αγοράς. Αυτό έχει φυσικά σαν αποτέλεσμα ένα ανεξέλεγκτο επίπεδο σπουδών και μια συνεχόμενη υποβάθμιση. Ο εποπτικός ρόλος του Υπουργείου Πολιτισμού έχει φτάσει στο σημείο μηδέν, με αποτέλεσμα το τι και πως θα αποκομίσουν από τις σπουδές τους οι σπουδαστές, να εναποτίθεται μόνο στο φιλότιμο των διδασκόντων. Από τη μεριά του, το Διδακτικό Προσωπικό έχει σαν όπλο μόνο την προσωπική συναίσθηση ευθύνης και το ένστικτο που έχει ο κάθε ένας μιας και πουθενά στην Ελλάδα δεν παρέχεται η γνώση της σωστής εκπαιδευτικά προσέγγισης του σπουδαστή. Ενώ συγχρόνως, ο καθηγητής, αντιμετωπίζει την υποβάθμιση από τη μεριά του εργοδότη Ωδειάρχη ο οποίος μέσω αυτής προσπαθεί να του επιβάλλει εξευτελιστικά ωρομίσθια. Αρκεί να αναφέρουμε ότι υπάρχουν Καθηγητές Οργάνων σε Ωδεία με το εξευτελιστικό ωρομίσθιο των 5 ευρώ.

Ενώ όλες αυτές τις δεκαετίες το Κράτος κυριολεκτικά αφήνει τους σπουδαστές της Μουσικής στο έλεος των λογής οικονομικών συμφερόντων, μη διστάζοντας να καταπατήσει και τις συνταγματικές του υποχρεώσεις, κάνει και κάποιες άτολμες και σποραδικές προσπάθειες για να δώσει επιμέρους λύσεις.

Μια από αυτές είναι η δημιουργία Δημοτικών Ωδείων.

Ενώ η παρέμβαση των Δήμων έδινε την αίσθηση ότι θα δώσει μια κάποια λύση στο πρόβλημα, αποδείχτηκε ότι το όξυνε. Γιατί όλες οι Δημοτικές Αρχές της χώρας ξεκίνησαν το θεσμό της δημιουργίας Ωδείων με καθαρά ιδιωτικά οικονομικά κριτήρια, αντιγράφοντας πλήρως τη δομή, τη λειτουργία και τη λογική των Ιδιωτικών Ωδείων. Έτσι ένας μεγάλος αριθμός τέτοιων Σχολών, έγιναν ο ‘μπροστάρης’ στη πορεία εξευτελισμού του ωρομισθίου των Διδασκόντων και του χαμηλού επιπέδου σπουδών. Βέβαια, κάποιοι Δήμοι έκαναν θετικές προσπάθειες οι οποίες όμως με την συχνή αλλαγή Δημοτικών Αρχόντων και με την έλλειψη πολιτικής βούλησης, είτε διαλύθηκαν είτε έμειναν στο κενό και δεν οδήγησαν στη δωρεάν υψηλού επιπέδου Μουσική Εκπαίδευση.

Ένας άλλος θεσμός που δημιουργήθηκε πιλοτικά είναι τα Μουσικά Σχολεία. Αυτά, ενώ είχαν το δωρεάν χαρακτήρα έμειναν σε ένα πιλοτικό επίπεδο και φυσικά δεν μπορούν να καλύψουν ούτε τις εκπαιδευτικές ανάγκες όλων των Ελλήνων για Μουσικές σπουδές. Σε μια δεύτερη φάση και αυτά τα σχολεία πήραν τον κατηφορικό δρόμο της υποβάθμισης και της εγκατάλειψης που βιώνει όλη η εκπαιδευτική κοινότητα.

Αδιαφανής τρόπος επιλογής προσωπικού και υποβάθμισής του σε εργασιακό επίπεδο. Σημαντικό είναι να αναφέρουμε ότι Μουσικοί που διδάσκουν σε Μουσικά Σχολεία 25 ώρες την εβδομάδα, χωρίς να έχουν συγκεκριμένο πρόγραμμα διδακτικής ύλης, αντιμετωπίζονται σαν ωρομίσθιοι και φυσικά η συντριπτική πλειοψηφία εργάζεται με 10μηνες Συμβάσεις. Όπως καταλαβαίνετε, ένας μαθητής που σπουδάσει ένα Όργανο σε 6 χρόνια μπορεί να αλλάξει έξη δασκάλους και έξη διαφορετικούς τρόπους εκπαίδευσης. Η κατάσταση αυτή βαθαίνει την πολιτική υποβάθμισης του έργου του Μουσικού ως καλλιτέχνη και ως Εκπαιδευτικού Όλη αυτή η κατάσταση, αναπόφευκτα οδηγεί ξανά τους μαθητές στα Ιδιωτικά Ωδεία.

Τα Μουσικά Πανεπιστήμια αποτέλεσαν ένα άλλο μέτρο. Πρώτον έλυσαν ένα πολύ μικρό μέρος του προβλήματος γιατί οι σπουδές τους περιορίστηκαν σε ένα θεωρητικό επίπεδο χωρίς να περιλαμβάνουν εκμάθηση Μουσικών Οργάνων. Τα τελευταία χρόνια το Ιόνιο Πανεπιστήμιο και μετά της Θεσσαλονίκης εισήγαγαν κύκλο σπουδών για εκμάθηση Οργάνων, όμως αυτή η προσπάθεια δεν ήρθε από κάποια κεντρική σχεδίαση, αλλά από ενέργειες κάποιων Πανεπιστημιακών Σχολών. Έτσι αυτή η προσπάθεια αφ’ ενός μεν δεν έλυσε το πρόβλημα της μη ύπαρξης Μουσικής Ακαδημίας στην Ελλάδα, αφ’ ετέρου δε, δημιούργησε προβλήματα ανισοτιμίας στους Έλληνες μουσικούς που δεν έχουν αναγνωρισμένους Τίτλους Σπουδών. Τώρα και αυτές οι Σχολές αρχίζουν να βιώνουν την υποβάθμιση και την παράδοσή τους στις ανάγκες της αγοράς και της βιομηχανίας του θεάματος, μετά τις πολιτικές που χαράχτηκαν στη Μπολόνια και το Μπέργκεν από τους Υπουργούς Παιδείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Τέλος, έχουμε το μεγάλο πρόβλημα των μουσικών, την έλλειψη της επαγγελματικής κατοχύρωσης.

Οι Μουσικές Σπουδές δυστυχώς ανήκουν στο Υπουργείο Πολιτισμού εδώ και δεκαετίες. Έτσι το Υπουργείο Παιδείας δεν τις έχει διαβαθμίσει σε κάποια Εκπαιδευτική Βαθμίδα. Αποτέλεσμα, μετά από επίπονες 12χρονες σπουδές ο μουσικός θεωρείται σαν απόφοιτος Λυκείου με κάποια ειδική κατάρτιση.

Η κατάσταση αυτή βαθαίνει την πολιτική υποβάθμισης του έργου του Μουσικού ως καλλιτέχνη και ως Εκπαιδευτικού.

Αίτημα του Πανελλήνιου Μουσικού Συλλόγου εδώ και χρόνια είναι η Δημόσια και Δωρεάν Μουσική Εκπαίδευση. Δημιουργία Ανώτατης Πανεπιστημιακού επιπέδου Μουσικών Σπουδών υπαγόμενης στο Υπουργείο Παιδείας, και η οποία να συμπεριλαμβάνει την εκμάθηση όλων των Οργάνων και όλων των μουσικών ειδών. Την επιστημονική ανάλυση και εκπαίδευση πάνω στη Δημοτική μας παράδοση. Την συστηματική παιδαγωγική επιμόρφωση των σπουδαστών που θέλουν να έχουν αυτή τη κατεύθυνση. Τέλος, διαβάθμιση των υπαρχόντων Τίτλων Σπουδών των Ωδείων και την ένταξή τους σε Πανεπιστημιακό επίπεδο.

Τα παραπάνω αιτήματά μας προς τον Υπουργό Πολιτισμού και το Υπουργείο Παιδείας παραμένουν αναπάντητα σε βαθμό επικίνδυνο για το μέλλον της Μουσικής Παιδείας. Όταν τα παραπάνω αιτήματα δεν απαντώνται εδώ και δεκαετίες σημαίνει ότι έχουμε να κάνουμε με συγκεκριμένες πολιτικές που προωθούν μια ταξική εκπαίδευση υποταγμένη στις ανάγκες όχι των εργαζομένων και του λαού, αλλά της βιομηχανίας του Θεάματος Ακροάματος, και του ελεύθερου χρόνου.

ΕΥΑ ΜΕΛΑ – Ζωγράφος, Γ.Γ. του Ε.Ε.Τ.Ε.

-Υπάρχουν 2 Σχολές Καλών Τεχνών, Ανώτατες, μέσα από «ειδικές» εισαγωγικές εξετάσεις, 5ετείς σχολές που καταλήγουν σε πτυχίο Ζωγραφικής – Γλυπτικής και Χαρακτικής. Παράλληλα διδάσκονται Παιδαγωγικά, Ψυχολογία και Διδακτική της Τέχνης προκειμένου να διδάσκουν οι απόφοιτοι στη Μ.Ε.

Οι απόφοιτοι των ΑΣΚΤ διορίζονται στη Μ.Ε. όπως όλοι οι άλλοι καθηγητές, φυσικοί, φιλόλογοι κλπ.

-Υπάρχει ένα Τμήμα Πλαστικών Τεχνών και Επιστημών της Τέχνης στα Ιωάννινα όπου εισάγονται μέσα από τις Πανελλήνιες με συμπληρωματική εξέταση στο σχέδιο. Το τμήμα αυτό στερείται υποδομών και ειδικού διδακτικού προσωπικού και δίνει επιμέρους γνώσεις μόνο, τόσο στη τέχνη όσο και στη θεωρία της. (Έχει γίνει προσφυγή γι’ αυτό στο ΣτΕ για να γίνει μια κανονική ΑΣΚΤ ή ένα θεωρητικό Τμήμα).

- Υπάρχει το πάγιο αίτημα για την δημιουργία νέων ΑΣΚΤ όπου υπάρχει Πανεπιστήμιο.

Με την «εκπαιδευτική μεταρρύθμιση» του 1997 (Αρσένης ΠΑΣΟΚ):

-Τα καλλιτεχνικά μαθήματα εξοστρακίζονται από το Λύκειο στην υποχρεωτική εκπαίδευση,

- Στο Γυμνάσιο υπάρχει 1 ώρα την εβδομάδα, ανεπαρκής χρόνος για ένα εργαστηριακό μάθημα όπως τα εικαστικά.

Στο Λύκειο γίνονται «επιλογής», ενώ στην Γ΄ Λυκείου δεν υπάρχουν καθόλου . Υπάρχουν μονό σαν «Ιστορία Τέχνης», επιλογής. Τα μαθήματα επιλογής συχνά δεν γίνονται αν δεν τα ζητήσει ικανός (15) αριθμός μαθητών.

Με συνέπεια: Να μην υπάρχει καλλιτεχνική παιδεία στον κορμό των σπουδών

και αυτός που θα κατευθυνθεί σε σχετικές με την Τέχνη σπουδές, έχει να επιλέξει ή ελεύθερο σχέδιο ή γραμμικό (όχι και τα δύο, που συχνά χρειάζεται) και στην Γ Λυκείου η σπουδή του κόβεται αφού υπάρχει μόνο θεωρητικό μάθημα Ιστορίας Αναγκαστικός μονόδρομος ή παραπαιδεία.

Αίτημα: Να γίνει το καλλιτεχνικό μάθημα υποχρεωτικό, δίωρο, εργαστηριακό.

3) Στην Α΄ βάθμια εκπαίδευση

Αντικειμενικά τα εικαστικά είναι μέρος του όλου προγράμματος (π.χ. η αριθμητική διδάσκεται μέσα από την εικόνα, τη ζωγραφική).

-Μειώθηκαν από πέρυσι οι ώρες διδασκαλίας τέχνης στο δημοτικό ενώ το μάθημα κύλισε στο ολοήμερο σχολείο, εκτός προγράμματος, σαν απασχόληση των μαθητών προαιρετικά.

Πρόβλημα: Ο Δάσκαλος που διδάσκει τέχνη έτσι κ αλλιώς στο δημοτικό, έχει ανεπαρκή έως καθόλου σχέση με την τέχνη στις Παιδαγωγικές Πανεπιστημιακές Σχολές. Συχνά εγκληματεί χωρίς καν να το ξέρει, διδάσκοντας τέχνη.

Αίτημα: Η αναβάθμιση της διδασκαλίας της τέχνης στα Παιδαγωγικά τμήματα των Πανεπιστημίων.

Με την κατάργηση της Επετηρίδας, οι καθηγητές στη Β΄ βάθμια διορίζονται μέσω ΑΣΕΠ. Παρ’ όλο που υπάρχουν Σχολεία Γυμνάσια - Λύκεια που δεν έχουν καθηγητές για τα καλλιτεχνικά μαθήματα, και έχουν οργανικές θέσεις κενές, από τον ΑΣΕΠ διορίζονται ελάχιστοι, έχει δημιουργηθεί μια νέα επετηρίδα αδιόριστων επιτυχόντων, ενώ ως επί το πλείστον - όπως και οι άλλοι καθηγητές Μ.Ε. - διορίζονται ως αναπληρωτές ή ωρομίσθιοι με συνέπεια την διάλυση του σχολείου ως «κοινότητας» και τον καθηγητή περιφερόμενο και μέσα στην ανασφάλεια (Υπάρχουν ωρομίσθιοι με 12 ώρες την εβδομάδα δουλειά μόνο και 300 ευρώ τον μήνα). Επίσης το Υπ. Παιδείας προσπαθεί να καλύψει την ανεργία σε άλλους κλάδους ρίχνοντας πτυχιούχους άλλων σχολών – αρχιτεκτόνων ή γραφιστών ή θεωρητικών - στη διδασκαλία της εικαστικής τέχνης, για συμπλήρωση ωρών με θύμα τον μαθητή και το τι διδάσκεται.

Η καλλιτεχνική παιδεία είναι απαραίτητη για κάθε μαθητή γιατί καλλιεργεί την έκφραση, τη δημιουργικότητα και την κρίση. Μαθαίνει τον μαθητή να επιλέγει. Συνδυάζει θεωρία και τεχνική, και συμβάλλει στη διαμόρφωση του δημιουργικού – κοινωνικού ανθρώπου αναπτύσσοντας συνολικά την προσωπικότητα του μαθητή.

Α) Το 1999 υπογράφθηκε η Διακήρυξη της Μπολόνια (ΠΑΣΟΚ – Ευθυμίου) όπου καθόρισε στους στόχους της:

- «Βελτίωση της διεθνούς ανταγωνιστικότητας» του Ευρωπαϊκού Συστήματος Ανωτάτης Εκπαίδευσης.

- 2 κύκλους σπουδών (3 + 2 χρόνια master)

-Υιοθέτηση του θεσμού του συμπληρώματος διπλώματος

- Καθιέρωση του συστήματος των διδακτικών μονάδων

-Καθιέρωση της «κινητικότητας», όπου ο φοιτητής μαζεύει πόντους από σχολή σε σχολή.

Β) Το 2001, 2003 και φέτος καθορίσθηκαν τα επόμενα βήματα:

-Η υπαγωγή της ΑΕ στους όρους του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου και ένταξη της Παιδείας στη συμφωνία της GATT Καταγραφή της Παιδείας στην κατηγορία των εμπορευμάτων.

- Επιλογή της «δια βίου κατάρτισης»

-Αξιολόγηση προγραμμάτων ή Ιδρυμάτων (χρηματοδότηση βάσει στόχων) με «κριτές» και εκτός παιδείας (και από το χώρο της αγοράς).

-Τα πτυχία 4 χρόνων σπουδών ισοτιμούνται με τα 3χρονα bachelors.

Οι μονάδες συλλέγονται στα ΑΕΙ, στα ΙΕΚ, στα ΚΕΚ και στα ελεύθερα σπουδαστήρια.

Διαρρηγνύεται οριστικά η σχέση της Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης με την Επιστήμη και σηματοδοτείται η οριστική ρήξη του πτυχίου με το δικαίωμα στην εργασία.

Το πλέον αρνητικό στη σύνοδο του Βερολίνου ήταν η διολίσθηση της πλειονότητα των ΑΕΙ σε σεμιναριακές επιμορφώσεις για την καλλιέργεια δεξιοτήτων στην «αγορά εργασίας». Κεντρική έννοια η «απασχολησιμότητα».

Το 2005 στο Μπέργκεν, εγκρίθηκε πρόταση της Κομισιόν για τη δημιουργία ενός πανίσχυρου διευρωπαϊκού ελεγκτικού Κέντρου με την οικοδόμηση μιας πυραμίδας φορέων και αρχών αξιολόγηση που στην κορυφή της θα βρίσκεται ένα ολιγάριθμο επιτελείο ειδημόνων – εκπροσώπων του μεγάλου κεφαλαίου.

Στην Ελλάδα οι στόχοι των συνόδων της ΕΕ, περνάν κατακερματισμένοι μέσα από 3 νόμους: το νόμο για το νέο ΔΙΚΑΤΣΑ (ΔΟΑΤΑΠ)

το νόμο για την αξιολόγηση, και

το νόμο για τη δια βίου εκπαίδευση.

Στόχος η ιδιωτικοποίηση της ΑΕ. Ιδιωτικοποίηση δεν είναι μόνο η επιχειρηματική λειτουργία των Πανεπιστημίων αφού θα κάνουν συμβάσεις με το κράτος και θα διακόπτεται η χρηματοδότησή τους αν δεν πληρούν τις κατευθύνσεις, αλλά και αυτό που η ιδιωτικοοικονομική λειτουργία συνεπάγεται: η ασφυκτική πλέον εξάρτηση του έργου τους (διδακτικού κι ερευνητικού ) από το συμφέρον του μεγάλου κεφαλαίου, πράγμα που απειλεί αντικειμενικά τον κοινωνικό χαρακτήρα της επιστήμης και γενικά την ανθρώπινη πρόοδο.

Άλλωστε «ανταγωνιστική» εκπαίδευση σημαίνει : σχολεία και ιδρύματα πολλών τύπων και κατηγοριών, την τραγική υποβάθμιση των περισσοτέρων, ώστε τα λίγα που προορίζονται για τη διευθυντική ελίτ της κοινωνίας μας να 7ξεχωρίζουν και να προοδεύουν.

Το τοπίο αλλάζει, χρειάζεται μελέτη και αντίσταση:

Θα πρέπει με σαφήνεια να διατυπωθούν δύο στόχοι για την καλλιτεχνική παιδεία:

1. Αναβάθμιση της Αισθητικής Αγωγής και της Καλλιτεχνικής Παιδείας που να διαπερνά όλο τον «κορμό « του προγράμματος στο Ενιαίο 12 χρόνο υποχρεωτικό Σχολείο και

2. Οι καλλιτεχνικές σπουδές να γίνουν Δημόσιες, Ανώτατες και δωρεάν, ενταγμένες στην Ενιαία Ανωτάτη Εκπαίδευση, να έχουν ενιαίο περιεχόμενο κα να περιλαμβάνουν την ειδίκευση. Τασσόμαστε κατά της Ιδιωτικοποίησης της Παιδείας, κατά της εμπλοκής της «αγοράς», και του κεφαλαίου στις εκπαιδευτικές διαδικασίες.

Ο λυρικός καλλιτέχνης είναι αποτέλεσμα σύνθεσης τριών διαφορετικών ειδικοτήτων. Του τραγουδιστή, του ηθοποιού και τέλος του μουσικού.

Η ανάπτυξη της προσωπικότητάς του βασίζεται περισσότερο στην μουσική καλλιέργεια. Η καλλιτεχνική παιδεία στην Ελλάδα στο χώρο της μουσικής είναι μάλλον διαμορφωμένη στα πλαίσια των συμφερόντων των διαφόρων επιχειρηματιών καθώς και των τριών μεγάλων ιδιωτικών ωδείων. Η έλλειψη δημιουργίας μουσικής ακαδημίας από την πολιτεία, διευκολύνει την ομιχλώδη κατάσταση που επικρατεί στο χώρο της μουσικής παιδείας.

Η δημιουργία μουσικών σχολείων, φαίνεται να μην έχει φέρει τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Μετά την πάροδο περίπου 15 χρόνων από την έναρξη λειτουργίας των, ο αριθμός των σχολείων είναι σχετικά μικρός σε σχέση με το συνολικό δυναμικό. Η μουσική παιδεία πρέπει να αρχίζει για όλους τους μαθητές από το νηπιαγωγείο (σύστημα Carl Orff) και να συνεχίζει στο Δημοτικό-Γυμνάσιο-Λύκειο με σωστή σταδιακή προσέγγιση της μουσικής και φυσικά όχι με μία ώρα διδασκαλία, μόνο, την εβδομάδα. Κοροϊδεύουμε τον εαυτό μας άμα θεωρούμε ότι τόσο λίγος χρόνος μπορεί να ωφελήσει το μαθητή. Ο τρόπος αυτός είναι μέθοδος κατάρτισης κι όχι ουσιαστικής εκπαίδευσης. Ίσως βέβαια αυτή η αντιμετώπιση να οφείλεται στην προσπάθεια εξώθησης των μαθητών στην ιδιωτική μουσική παιδεία (Ωδεία, ιδιαίτερα μαθήματα). Στη σημερινή εποχή που οι γονείς των περισσότερων παιδιών προσπαθούν να εξασφαλίσουν τα απαραίτητα αγαθά για να συντηρήσουν την οικογένειά τους, είναι πολύ δύσκολο να προσθέσουν και άλλο ένα έξοδο «πολυτέλειας» όπως η μουσική εκπαίδευση. Αν θέλουμε να μιλάμε για σωστή κοινωνική πολιτική, θα έπρεπε να ιδρυθούν Κρατικά Ωδεία σε όλες τις μεγάλες πόλεις, όπου η εισαγωγή των σπουδαστών να γίνεται με αυστηρά αξιοκρατικά κριτήρια, η διδασκαλία να είναι σε καθημερινή βάση, η δε εκμάθηση ξένων γλωσσών να είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την είσοδο του σπουδαστή στην ανώτατη βαθμίδα μουσικής εκπαίδευσης, δηλαδή τη Μουσική Ακαδημία. Τα διπλώματα που θα χορηγεί η Μουσική Ακαδημία να είναι ισάξια των αντίστοιχων Μουσικών Ακαδημιών της Ευρώπης. Τέλος να δίδονται κρατικές υποτροφίες σε όσους ενδιαφέρονται να συμπληρώσουν τις σπουδές τους στο εξωτερικό.

Αντί όμως αυτής της εκπαίδευσης έχουμε, στην Ελλάδα του 2005, το νέο σπουδαστή να διανύει μία τουλάχιστον 10ετή πορεία μέσα στα Ιδιωτικά Ωδεία ξοδεύοντας τεράστια ποσά, πληρώνοντας ακόμα και για τα λεγόμενα υποχρεωτικά μαθήματα, με αποτέλεσμα, η εκπαίδευση που του προσφέρεται, να είναι στην ουσία μία υποτυπώδης θεωρητική προσέγγιση της μουσικής (Ιστορία – Μορφολογία - Οργανογνωσία), κάνοντας ταυτόχρονα περισσότερη εξάσκηση στο όργανο που ενδιαφέρεται. Έτσι όταν φτάσει η στιγμή να πάρει πτυχίο ή δίπλωμα, αναγνωρισμένο μεν από το Υπουργείο Πολιτισμού αλλά από καμιά Ακαδημία του εξωτερικού, είναι στην ουσία μόνο βιρτουόζος του οργάνου του. Η μουσική κουλτούρα, που πρέπει να αποκτήσει, επιτυγχάνεται μόνο μέσω της δικής του προσπάθειας για ενημέρωση, η οποία φυσικά απαιτεί και extra χρήματα.

Στον τραγουδιστή όμως το δίπλωμα δεν είναι η ολοκλήρωση των σπουδών. Εξαιτίας της ιδιομορφίας του οργάνου του και της δύσκολης τεχνικής κατάρτισης, οι περισσότεροι αναγκάζονται να συνεχίσουν τις σπουδές τους με ιδιαίτερα μαθήματα, για να αποκτήσουν το λεγόμενο «φραζάρισμα», δηλαδή τη σωστή μουσική έκφραση και προσέγγιση του κάθε ρεπερτορίου. Και αυτό συμβαίνει, γιατί σχεδόν κανένας καθηγητής μονωδίας δε δίνει την απαραίτητη προσοχή στο φραζάρισμα πριν από το επίπεδο πτυχίου ή διπλώματος. Είναι μία σημαντική παράγραφος του τραγουδιού, που απαιτεί κι αυτή επιπλέον χρήματα.

Μιλάω όλο για χρήματα! Τόσα χρόνια σπουδών προϋποθέτει καλό οικονομικό υπόβαθρο. Είναι όμως επένδυση για το μέλλον του κάθε σπουδαστή; Πού θα μπορέσουν αυτοί οι νέοι μονωδοί να απορροφηθούν στην Ελλάδα; Δυστυχώς μόνο στην Εθνική Λυρική Σκηνή και στη Χορωδία της ΕΡΤ. Πώς μπορεί λοιπόν ο κάθε νέος σπουδαστής να οραματίζεται μία επαγγελματική καριέρα, όταν ξέρει, ότι οι θέσεις εργασίας είναι τόσο πολύ περιορισμένες; Είναι υποχρεωμένος ή να καταφύγει στη Ευρωπαϊκή αγορά (πράγμα πολύ δύσκολο για το μεγαλύτερο ποσοστό των αποφοίτων) ή να περιμένει πότε θα αδειάσει μία θέση σε έναν από τους δύο επαγγελματικούς χώρους. Και όταν ενημερωθεί κιόλας για τις οικονομικές αμοιβές απαξίωσης, που δίνονται σ’ αυτούς τους επαγγελματικούς χώρους, τότε σίγουρα θα σκεφτεί να προσανατολιστεί σε άλλο επάγγελμα.

Έτσι λοιπόν αργά ή γρήγορα με πίκρα θα διαπιστώσουμε ότι η ανυπαρξία πολιτικής βούλησης και σχεδιασμού τα τελευταία χρόνια, οδηγούν στη σταδιακή εξαφάνιση του λυρικού καλλιτέχνη.

Ευχαριστώ

Κυρίες και κύριοι προσκεκλημένοι

Αγαπητές Συναδέλφισσες, αγαπητοί Συνάδελφοι Σύνεδροι.

Σας καλωσορίζω κι εγώ στις εργασίες αυτής της διημερίδας που διοργανώνει

η «Πανελλήνια Ομοσπονδία Θεάματος Ακροάματος» .

Στις μέρες που περνάμε, τα επαγγέλματα που έχουν σχέση με την ψυχαγωγία και την διασκέδαση και με τα οποία συνλειτουργούμε και εργαζόμαστε στους ίδιους χώρους ως τραγουδιστές, διαπιστώνω ότι απεμπολούν κατακτημένα δικαιώματα που προέκυψαν από προηγούμενες δράσεις.

Από πολλά χρόνια έχουμε κατά καιρούς ζητήσει η καλλιτεχνική εκπαίδευση να περάσει στους κλάδους μας.

Μιλάω εκ μέρους των τραγουδιστών για το επάγγελμα του τραγουδιστή που γνωρίζουμε πολύ καλά όλοι μας, ότι όλα αυτά τα χρόνια, ο χώρος λειτούργησε χωρίς πρόνοια ειδικής παιδείας και εκπαίδευσης.

Έχουμε έναν τεράστιο θησαυρό, το Δημοτικό και το Λαϊκό μας τραγούδι. ειδικά τo δημοτικό τραγούδι που καθημερινά χάνεται και φθείρεται μεγάλος αριθμός του.

Δυστυχώς μη γνωρίζοντας την τεράστια αξία του οι περισσότεροι από μας και προσπαθώντας να επιβιώσουμε επαγγελματικά πολλές φορές το διαστρεβλώνουμε, το παραποιούμε η ακόμα χειρότερα δημιουργούμε νέου τύπου τάχατες δημοτικά τραγούδια που δεν έχουν καμιά, μα καμιά σχέση με το δημοτικό τραγούδι.

Επικαιροποιούμε μουσικές που έχουν τούρκικα ηχοχρώματα, η αραβικά, η ινδικά και που πολύ καλά γνωρίζουμε ότι έτσι πλαστογραφούμε την ταυτότητα της ελληνικής παραδοσιακής μουσικής, για τον απλούστατο λόγο ότι με αυτό τον τρόπο εξαπατούμε το κοινό μας που τα δέχεται μέσα στην μέθη της διασκέδασης και εμείς τα μεταφράζουμε σε τιμές πωλήσεων αντιτύπων δίσκων, η προσέλευσης διασκεδαστικού κοινού στα μαγαζιά μας.

Δηλαδή κάνουμε επιτυχίες.

Με αυτό τον απλούστατο τρόπο εξαφανίζουμε τις μεγάλες μουσικές ντοπιολαλιές που υπάρχουν από τόπο σε τόπο σε ολόκληρη την Ελλάδα και είναι σχολείο δημιουργικής παραγωγής ήθους και έκφρασης, αυτό που εννοούμε όλοι και πίσω από το οποίο κρυβόμαστε, όταν θέλουμε να εμφανιζόμαστε ως σοβαροί μουσικοί, συνθέτες, τραγουδιστές, στιχουργοί, παραγωγοί, δισκογραφικές εταιρείες, ραδιόφωνα, τηλεοράσεις και πάσης φύσεως διανοούμενοι στα όρια της εμπορικής οικονομικής αφαίμαξης και κατά συνέπεια εκμετάλλευσης..

Αυτά που είπα για το δημοτικό, ισχύουν και για το ρεμπέτικο, το λαϊκό, το λεγόμενο έντεχνο και το ελαφρό τραγούδι όπως συνηθίσαμε να τα λέμε.

Να ευαισθητοποιήσουμε την Πολιτεία ; Να δημιουργηθεί Τριτοβάθμια Εκπαίδευση ; Να γίνει Μουσική Ακαδημία ; Να διευρυνθούν τα Μουσικά Τμήματα των Πανεπιστημίων ; Μην ξεχνάμε ότι στο χώρο της μουσικής είχε μπει μια τάξη και οι νέοι μουσικοί και τραγουδιστές που έβγαιναν και βγαίνουν μέσα από τα Μουσικά Σχολεία (Δημοτικά, Γυμνάσια, Λύκεια) έδωσαν πληρέστερη μορφή στα μουσικά δρώμενα με έμφαση στο χώρο της δημοτικής και βυζαντινής μας μουσικής.

Όλοι το αναγνωρίζουμε.

Από τα πρακτικά της Βουλής βεβαιώνομαι από πρόσφατες επίκαιρες συζητήσεις ότι ο αρμόδιος Υφυπουργός παιδείας θύμα και αυτός της παιδείας του και της πολιτικής του εκπαίδευσης εξυγιαίνοντας το θεσμό των 36 μουσικών σχολείων που έχουν δημιουργηθεί σε όλη την Ελλάδα και με το πρόσχημα ότι είναι πολυδάπανα συγκριτικά με τα υπόλοιπα τα στραγγαλίζει εξαγγέλλοντας από βήματος της Βουλής μικρόψυχες ανοησίες δηλαδή περιστέλλει τα προπαρασκευαστικά τμήματα που σημαίνει ( μικρότερος αριθμός μαθητών ) μειώνει τις ώρες του ωρολογίου μουσικού προγράμματος, καταργεί από το αναλυτικό πρόγραμμα

τη διδασκαλία της βυζαντινής και παραδοσιακής μουσικής τα (ατομικά μαθήματα ) και χαρακτηρίζει με έγγραφες εγκυκλίους και αποφάσεις τους παραδοσιακούς μας μουσικούς που διδάσκουν στα σχολεία με σπουδαίο έργο σήμερα, ως μειωμένων προσόντων, εξοβελίζει όλους τους μη πτυχιούχους πανεπιστημίων αλλά και Ωδείων χαρακτηρίζοντάς τους ως εμπειροτέχνες από την εξειδικευμένη διδασκαλία παρά την Συνταγματική επιταγή και όπου δεν καλύπτεται τους αποκαλεί δια των συνεργατών του πανηγυριτζίδες και βοσκούς.

Βλέπε ( επιστολές Διακομανώλη και πρακτικά της βουλής 21/Οκτωβρίου /2005 και 14/ Νοεμβρίου/ 2005 και άλλα).

Αν η Πολιτεία που είμαστε εμείς και κανείς άλλος, θέλουμε αυτό το σπουδαίο πολιτισμικό – λόγιο μουσικό μας υλικό να το μεταδώσουμε στις νέες γενιές, χτυπάει το καμπανάκι του κινδύνου - φτάσαμε στο απροχώρητο. Πιο κάτω δεν πάει, εκτός και αν θεωρούμε όλοι μας πως με την δημιουργία τύπου Μουσικής Ακαδημίας, γνωστού τηλεοπτικού καναλιού θα σωθεί η μουσική μας κληρονομιά και από εκεί θα βγούνε άνθρωποι που θα εκφράσουν αυτό το άγιο μουσικό μας υλικό, τότε ας κοιμόμαστε ήσυχοι, αυτοί σκέφτονται και φροντίζουν για όλα πριν από μας.

Για να κατοχυρώσουμε τον βιοπορισμό μας σε υψηλά επίπεδα δεν αρκεί αυτή η κατοχύρωση του επαγγέλματος που ζητάμε εδώ και πολλά χρόνια και που αυτή είναι απόλυτα συνδεδεμένη με την δική μας εκπαίδευση στο χώρο της τέχνης, αλλά πρέπει να θέλουμε να μαθητεύσουμε, να δεχθούμε την κατάλληλη αγωγή, να αναδείξουμε την καλλιτεχνική καλλιέργεια, την αισθητική καλλιέργεια, και κύρια το σεβασμό μας και την αγάπη μας στους κυρίαρχους συνδικαλιστικούς και συντεχνιακούς, βραχυπρόθεσμους στόχους.

Κλείνω αυτό το κεφάλαιο για την καλλιτεχνική παιδεία και κατοχύρωση του επαγγέλματος και πιστεύω ότι μόνο με σπουδές που ολοκληρώνονται και μέσω των μουσικών ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων μπορούμε να επιβληθούμε και εμείς στην κοινωνική ακαδημαϊκή κονίστρα, αλλά και να τύχει πολιτικής αποδοχής και το ίδιο το επάγγελμα που ασκούμε.

Θα ήθελα να πω επιγραμματικά δυο λόγια για την ανεργία και τα αίτια που την έχουν δημιουργήσει στο χώρο του ελληνικού τραγουδιού.

Το ελληνικό τραγούδι όπως όλοι γνωρίζουμε τα τελευταία χρόνια, διαμορφώνεται από την πολιτική των ξένων δισκογραφικών εταιρειών που είναι πολυεθνικές και τα Media.

Αυτές οι εταιρείες που κάποτε ήταν κυρίαρχες του ελληνικού ρεπερτορίου στην Ελλάδα έχουν συρρικνώσει την παραγωγή της ελληνικής μουσικής σε όλο της το φάσμα πουλάνε ξένο ρεπερτόριο και από ελληνικό επειδή έχουν το μεγαλύτερο ελληνικό μουσικό κατάλογο κάνουν επανεκδόσεις και επαναλήψεις.

Οι ελληνικές καλές παραγωγές πια που κάνουν είναι μετρημένες στα δάχτυλα και ως άλλοθι. Το άλλο και το μεγάλο κομμάτι των παραγωγών είναι ελληνικό μεν, ως προς το στίχο αλλά η μουσική μόνο ελληνική μουσική δεν θυμίζει.

Εδώ στη μουσική μας έγινε και το πρώτο και πιο μεγάλο χτύπημα της λεγόμενης παγκοσμιοποίησης.

Την παραγωγή του ελληνικού ρεπερτορίου την έχουν αναλάβει πιο μικρές ελληνικές δισκογραφικές εταιρείες και αυτές κρατάνε αυτό το ποσοστό της αγοράς του ελληνικού τραγουδιού που αναζητάει ο Έλληνας.

Γενικότερος στόχος όλης αυτής της επίθεσης είναι η εξαφάνιση του ελληνικού τραγουδιού γιατί δεν τους συμφέρει οικονομικά και πολιτιστικά με αποτέλεσμα και οι νέοι και οι παλιοί δημιουργοί να μην μπορούν να βρουν τρόπο να εκδώσουν το μουσικό τους έργο αν αυτοί δεν είναι προσαρμοσμένοι στις επιταγές και στις συνταγές των πολυεθνικών εταιρειών.

Σε συνεργασία με τα Media και τα μεγάλα Κέντρα Διασκέδασης έχουν επιβάλει έναν ξένο τρόπο ως προς την ψυχαγωγία, τα ήθη και έθιμα του Έλληνα και τον έχουν οδηγήσει στα Ορθάδικα, στα μπαρ, στα Στριπτιζάδικα και στα Σκυλάδικα.

Αυτός είναι ο νέος τρόπος Ακροάματος και Θεάματος.

Δημιουργήθηκαν Κέντρα κολοσσοί με χωρητικότητα μέχρι και 3.000 ατόμων. Με πολλούς τραγουδιστές της Show Biz, που έχουν μετατρέψει τις σκηνές τους σε τσίρκολο. Ο ένας κάνει τον Ταρζάν και κατεβαίνει με σχοινιά, άλλος περνάει μέσα από φωτιές, άλλος τα βγάζει όλα και κάνει στριπτήζ, άλλος βγαίνει με μαστίγια και άλλος με διάφορα ζώα όπως, φίδια, τίγρης, κ.λ.π.

Και βέβαια οδήγησαν σε μαρασμό ολόκληρο το χώρο της ψυχαγωγίας και διασκέδασης κάνοντας τα μαγαζιά που πραγματικά ψυχαγωγούσαν και διασκέδαζαν τον Έλληνα και τους φίλους ξένους που επισκέπτονται την Ελλάδα, να κλείσουν η να περιορίσουν τις μέρες λειτουργίας τους σε δυο η το πολύ τρεις την εβδομάδα και συγχρόνως και την παραγωγή νέου ελληνικού ρεπερτορίου. Με αποτέλεσμα τη συρρίκνωση του κλάδου μας και την απομάκρυνση από αυτόν πολλών άξιων συναδέλφων μας. Η ελληνική διασκέδαση μετατράπηκε πια σε φραμπαλά και ακολασία.

Τέτοιου είδους προγράμματα προτείνουν όλοι αυτοί που από μέσα από το λαμπερό περιτύλιγμά τους, ξεπροβάλουν κατά κανόνα χωματερές και απόβλητα.

Από την ιστορία γνωρίζουμε ότι όλα τα μεγάλα καλλιτεχνικά επιτεύγματα ήταν απόρροια νόμων. Από την πολιτική του Περικλή στην Αρχαία Αθήνα μέχρι την πολιτική των αμερικάνικων κυβερνήσεων για την εξάπλωση και διάδοση της Τζαζ και αργότερα της Ροκ μουσικής.

Ανάλογα έκαναν και οι Γερμανικές κυβερνήσεις μετά τον Β’ παγκόσμιο πόλεμο για να διαδώσουνε την κλασική μουσική παγκοσμίως.

Εγώ δεν έχω ακούσει ούτε σε επίπεδο εξαγγελιών, καμία ελληνική κυβέρνηση να πει τι θα κάνει τουλάχιστον στον ελληνικό χώρο για τον τεράστιο αυτό θησαυρό του πολιτισμού μας. Αυτή δυστυχώς είναι η κατάντια μας.

Σας ευχαριστώ.

Για το θέμα της Καλλιτεχνικής Παιδείας θα μιλήσω από στήθος. Πέρα από αυτές που άκουσα, διάβασα όλες τις εισηγήσεις και καλύπτομαι. Θεωρώ ότι η ΕΜΣΕ καλύπτεται γι’ αυτό το θέμα απόλυτα από το σύνολο των εισηγήσεων που έκαναν οι συνάδελφοι.

Θα ήθελα να μου επιτρέψετε να παρεμβάλλω ένα προσωπικό στοιχείο μια και είμαι στο χώρο της εκπαίδευσης – καλλιτεχνικής παιδείας, και της θεατρικής και της μουσικής επί 25 χρόνια. Αυτό που ζούμε και που καταγράφεται από κάθε χώρο και είναι σωστό είναι λίγο σε σχέση με αυτό που έρχεται. Αυτή η διαπίστωση θεωρούμε ότι πρέπει να μας φέρει σε εγρήγορση, να αναταράξει κάθε κύτταρο μας και να δούμε λύσεις κοινές και λύσεις μέσα στο πλαίσιο της πραγματικότητας που να μπορούν να επιβληθούν. Το όραμα παραμένει. Το όραμα παραμένει. Το όραμα κάθε καλλιτέχνη είναι αυτά που καταγράφονται μέσα από τις εισηγήσεις, τις παρατηρήσεις, τις καταθέσεις των καλλιτεχνών που ζουν και είναι ενεργοί στο χώρο. Υπάρχουν όμως κάποια κεφάλια που είναι κλεισμένα μέσα σε τέσσερες τοίχους και θεσμοθετούν για τα επόμενα 20 – 30 χρόνια. Είναι όπως γίνεται οι αναλογιστές της μουσικής που έχουν ήδη τα κυρίαρχα ακούσματα της επόμενης δεκαετίας, είναι μέσα, είναι φτιαγμένα, δεν υπάρχει δημιουργός το ξέρετε πολύ καλά. Στη μουσική τουλάχιστον γίνεται εδώ και αρκετές δεκαετίες. Αυτό που ζούμε σήμερα έχει γίνει πριν 20 – 30 χρόνια σαν κυρίαρχο άκουσμα. Το πόσα ντεσιμπέλ θα ακούσει ο νεαρός και θα χτυπήσει το στήθος του, κάνω παρένθεση έχετε δει μελέτες που γίνονται στα μεγάλα κέντρα, στα ορθάδικα, στα μπαρ μελέτες ακουστικές που θα μπουν τα καθίσματα, που θα μπει το σύνολο των νέων παιδιών, που θα μπει το κυρίαρχο μπούφερ για να μπορέσει να του ανακαινίσει «αισθητήρια», εντός παρενθέσεως δεν υπάρχει αισθητήριο εκεί είναι νεκρωμένα τα πάντα, να μην μιλήσει, να μην ακούσει, να βγει κουφός όπως πολλοί συνάδελφοι από μας έχουν χάσει την ακοή τους από πολύ νεαρή ηλικία, από τις συνθήκες αυτές της δουλειάς. Πράγματα που δεν τα βλέπαμε στην νεαρή μας ηλικία αλλά τώρα τα γευόμαστε. Θέλω να πω ότι από πλευράς των δημιουργών, της Ένωσης που εκπροσωπώ εγώ, η παιδεία έχει ανάγκη όλα αυτά που είπατε. Έχει όμως κυρίαρχο χρέος θα έλεγε σήμερα, να δει τα πράγματα πως είναι, να τα αναλύσει και να δει αν είναι δυνατόν που το πάνε τα κέντρα. Για να μπορεί να παρέμβει ουσιαστικά και να παρέμβει με λεπτομέρεια και κατάθεση προτάσεων που μπορούν να αγωνιστεί ο χώρος και ο κλάδος όλος να βρει λύση. Να επιβάλλει λύση μάλλον. Κακά τα ψέματα δεν ονειροβατούμε ούτε είμαστε εκτός πραγματικότητας. Ξέρουμε σε ποιο χώρο ζούμε σήμερα, ποιοι παίρνουν τις αποφάσεις, ξέρουμε τι δυνατότητες έχουμε εμείς. Αυτές όμως τις λίγες δυνατότητες που έχουμε σαν χώρα με μια παράδοση πλούσια και στην μουσική και στις τέχνες σε όλες τις τέχνες, να μπορέσουμε να κρατήσουμε το δικό μας στίγμα. Κι αν είναι δυνατόν αυτό το στίγμα να το εξάγουμε. Έχουμε πάρα πολύ υλικό. Χρειάζεται όμως να το δούμε όλοι μαζί και αυτό ο αγώνας, δεν λέω μεγάλη κουβέντα, ο μαζικός αγώνας σήμερα παίρνει άλλη μορφή. Δεν είναι μόνο κάτω στους δρόμους, είναι κι αυτό, όμως να βρούμε τις λύσεις τις κυρίαρχες που μπορούν να επιβληθούν μέσα από τα κέντρα αποφάσεων της εξουσίας. Δεν γίνεται μόνο να παραμένουμε σε επίπεδο συζητήσεων που είναι απαραίτητες να γίνονταν εδώ. Αλλά να παίρνονται κάποιες αποφάσεις και να γίνονται κάποιες προτάσεις εφαρμόσιμες. Θεωρούμε ότι στο θέμα της παιδείας, όχι στο τι είναι η καταγραφή από τη συνάδελφο στο θέατρο παραδείγματος χάριν, που και εγώ το ζω καθημερινά στις θεατρικές σχολές. Θα φέρω ένα παράδειγμα για να συμπληρώσω της κας Καφαντάρη την εισήγηση. Θεατρικές σχολές που είδαν συνολικά το θέμα της εκπαίδευσης του ηθοποιού δεν αντέξανε. Το είδαν συνολικά, ουσιαστικά και με εμπειρία πολύμορφη, να πω την σχολή του Καζάκου που ήμουν, με πρόγραμμα πρωτόγνωρο για τη θεατρική παιδεία, έχω δουλέψει και σε άλλες σχολές, είναι καθαρά θέμα καθηγητή, τα παιδιά πάνε και δεν ξέρουν τι θα πάρουνε από καμία σχολή. Ούτε κρατικό ούτε εθνικό υπάρχει. Αυτό που υπάρχει εναπόκειται στου δασκάλου τη γνώση, την εμπειρία, το ταλέντο της μετάδοσης να μπορέσει να φτιάξει με αισθητική έναν άνθρωπο ηθοποιό. Το ίδιο γίνεται στη μουσική και εκεί είναι ακόμα πιο οδυνηρό, γιατί στην μουσική δεν μπορείς να κοροϊδέψεις εύκολα, δεν είναι να βγεις με δύο ακόρντα να τον κάνεις μουσικό. Ανώτατη καλλιτεχνική παιδεία, πόσων χρόνων αίτημα, δεκαετιών αίτημα, με ποιους όρους και με ποιους ανθρώπους. Έχουμε φτιάξει την υποδομή; Μπορούμε εμείς να προτείνουμε λοιπόν να έχουμε υποδομή; Που στηρίχθηκε ο κος Υφυπουργός σήμερα που είπε για τα μουσικά σχολειά, στηρίχθηκε σε φοβερές καταστάσεις εσωτερικές και το ξέρει ο φίλος ο Λάκης. Δηλαδή ένα διδακτικό προσωπικό το οποίο σε μεγάλο ποσοστό δεν άντεχε να βγάλει, να έχει τη δύναμη που πιάνεται απ’ αυτό που το αφήσανε χρόνια οι κυβερνήσεις και του ΠΑΣΟΚ από τότε που δημιουργήθηκαν τα μουσικά σχολειά, δεν υπήρχαν κριτήρια, ποιος θα μπει, τι θα κάνει ούτε τους κατάλληλους ανθρώπους. Το ίδιο γίνεται στην ανώτατη παιδεία, στα πανεπιστήμια είναι προσωπική υπόθεση καθηγητών, τμηματαρχών που θα προσανατολίσουν την μουσική παιδεία όπως σωστά ελέχθει και από τον συνάδελφο της Λυρικής. Βγαίνουμε με πανεπιστημιακό δίπλωμα μουσικοί, που δεν ξέρουν μουσική, δεν έχουν καμία ιδέα από μουσική και πάνε στα σχολειά και διορίζονται και βγαίνει το παιδί μετά από δώδεκα χρόνια υποχρεωτικής μουσικής εκπαίδευσης, σε αυτό το βαθμό που είναι, και δεν ξέρει ούτε τη βασική σημειολογία. Ποτέ δεν ξεκαθαρίστηκε το θέμα των ανθρώπων σε κάθε τομέα μουσικής φόρμας, που είναι διαφορετικό. Δεν μπορεί ένας παραδοσιακός μουσικός να ανταπεξέλθει στη Λυρική. Έχουμε ένα νομοθετικό πλαίσιο αχταρμά που είναι όλοι μέσα. Και κανείς δεν μπορεί να ξεχωρίσει τίποτα. Εμείς λέμε σαν συνθέτες – στιχουργοί ότι ανώτατη μουσική εκπαίδευση θα πρέπει να περάσει μέσα από μια νομοθετική διαδικασία τέτοια που να μπορεί να ξεχωρίζει αυτό που υπάρχει και να μπορεί να κατοχυρώσει αυτό που θα υπάρξει. Με γνώση, με ανθρώπους που ξέρουν τα πράγματα, όχι με πρόσωπα κύρους όπως είναι οι επιτροπές των τιμητικών συντάξεων. Υπάρχουν πολλά ζητήματα που πρέπει να τα δούμε σε σχέση με την πραγματικότητα και σε σχέση με τι μπορούμε σήμερα να κάνουμε. Άνθρωποι που είναι πολλοί κι εδώ σήμερα και άλλοι περισσότεροι που δεν είναι εδώ σήμερα. Να καλεστούν και να καταθέσουν την εμπειρία τους, τη γνώση τους, και τεχνοκράτες που να μπορέσουν να μας συντάξουν κάτι σε σχέση με αυτό που υπάρχει σήμερα και που θέλουμε εμείς. Να ξεχωρίσουμε της καλλιτεχνικής παιδείας τα θέματα και να κάνουμε συγκεκριμένες προτάσεις τις οποίες να παλέψουμε, κι από το δρόμο, τα μικρόφωνα, τις τηλεοράσεις, τον τύπο, παντού. Αν δεν μπορέσουμε να κάνουμε τη διείσδυση στον κόσμο που τους αφορά, κι αυτούς που δεν τους αφορά αλλά θα αφορά τα παιδιά τους αύριο, το έχουμε χάσει το παιχνίδι. Ευχαριστώ.

Θα πρέπει να επισημάνω και με πολύ ευχάριστη έκπληξη είδα ότι το επίπεδο γενικά της Διημερίδας είναι αρκετά υψηλό και θα έλεγα ότι για μένα είναι πρωτόγνωρο.

Στον κινηματογράφο και το θέατρο ο σκηνοθέτης αντιμετωπίζει όσον αφορά την παιδεία πολλαπλά και επικίνδυνα προβλήματα. Ο κινηματογράφος είναι μια τέχνη που βασίζεται και στην τεχνική και στο χρήμα. Το χρήμα ας το αφήσουμε στην άκρη θα αναφερθώ μετά. Για την παιδεία είναι αναγκαίο λοιπόν οι συνθήκες που θα μπορεί να αποκτήσει εμπειρία και τεχνικές γνώσεις ο σκηνοθέτης του κινηματογράφου δυστυχώς δεν υπάρχει, σε όλον τον κόσμο, θα σας φανεί παράξενο. Όλες οι σχολές που υπάρχουν είναι επί θεωρητικού επιπέδου, τις έχουν ενστερνιστεί καρπωθεί και εκμεταλλευθεί τα πανεπιστήμια, προσέχω με πολύ μεγάλη ιδιαιτερότητα τις λέξεις που χρησιμοποιώ διότι είναι έμφυτη η αγωνία των νέων ιδίως γι’ αυτές τις πολύ προβαλλόμενες τέχνες που χρησιμοποιούν αυτά τα τρία εκρηκτικά μείγματα sex, χρήμα και προβολή. Δεν υπάρχει λοιπόν καμία σχολή στον κινηματογράφο, σ’ όλο τον κόσμο που μετά το κλείσιμο του BBC, για λόγους οικονομικούς το 1991, δεν υπάρχει μία σχολή που να μπορέσει να δώσει όλες αυτές τις γνώσεις και τις εμπειρίες και την αισθητική κατάρτιση σε έναν σκηνοθέτη. Γι’ αυτό η αγγλική σχολή το λέω ιστορικά, πάντα έδινε σε όλη την παγκόσμια καλλιτεχνική τέχνη ονόματα βαρβάτα. Και τι γίνεται με την παιδεία τώρα; Πολλά τηλεοπτικά μεγάλα αμερικανικά ιδίως κανάλια χρησιμοποιούν τις δημοσιογραφικές βασικά σχολές για να φτιάχνουν τηλεοπτικούς σκηνοθέτες. Δυστυχώς από κει προχωράνε και γίνονται οι σκηνοθέτες που όλοι ξέρουμε στον κινηματογράφο. Αυτό είναι η μία πηγή, η άλλη είναι η διαφήμιση, που μέσα από την εμπειρία ξεφεύγουνε και με τις θεωρητικές γνώσεις γίνονται σκηνοθέτες. Δεν υπάρχει λοιπόν μία σχολή που να φτιάχνει σκηνοθέτες, αυτό να το ξεκαθαρίσουμε. Βέβαια εμείς υποστηρίζουμε ότι η τηλεόραση είναι πολιτισμός. Ενάντια σε αυτή την τρομερή απόφαση που πήρε η ΕΕ ότι η τηλεόραση δεν ανήκει στον χώρο του πολιτισμού, σας είπα και χθες πήραν απόφαση εδώ και δυόμιση περίπου χρόνια, ότι η τηλεόραση ανήκει στη ψηφιακή τεχνολογία, δηλαδή στην κοινωνία της πληροφορίας. Έτσι λοιπόν η τηλεόραση είναι ένα από τα τρία συνυφασμένα στοιχεία που λέμε, μόνιτορ – τηλεόραση – τηλέφωνο και κομπιούτερ. Για μας είναι ολέθριο πράγμα αυτό γιατί πιστεύουμε ότι η τηλεόραση δεν είναι μόνο πολιτισμός, είναι και εκπαίδευση. Διαμορφώνει ένα τέτοιο κλίμα και τέτοιους θεατές που αργότερα εμείς θα τους προβάλλουμε τα έργα μας. Η συνολική λοιπόν καλλιτεχνική παιδεία με αυτά που είπανε πριν οι ομιλητές και που θα πούνε μετά εμάς μας ενδιαφέρει, γιατί αυτοί που μαθαίνουνε το κλαρίνο, αυτοί που σπουδάζουνε στο πανεπιστήμιο και αυτοί που είναι στο γυμνάσιο και στο δημοτικό, αυτοί είναι οι εν δυνάμει αύριο θεατές που θα δούνε τις ταινίες μας ή θα έρθουν στο θέατρο να δούνε τα έργα μας. Η ΕΕΣ έχει μονίμως έτοιμη πρόταση και την υποβάλλει συχνά πυκνά σε όλα τα θεσμοθετημένα όργανα γύρω από την εκπαίδευση, για Ακαδημία Κινηματογράφου, για Ακαδημία Θεάτρου κ.λ.π. Όπως ξέρετε δεν γίνεται τίποτα.

Το δεύτερο θέμα είναι η κατοχύρωση εδώ είναι πολύ επικίνδυνη η ατμόσφαιρα που υπάρχει ιδίως στην Ελλάδα, διότι αν θέλει κάποιος να γίνει σκηνοθέτης πάει στη δημοσιογραφική σχολή του ΑΝΤΕΝΑ και γίνεται σκηνοθέτης, όμως δεν είναι έτσι. Διότι όλες οι δημοσιογραφικές εκπομπές όπως είδατε έχουν σκηνοθετική «δημοσιογραφική» αντίληψη. Είναι απαράδεκτο αυτό που γίνεται, θα μου πεις μπορείς να κατοχυρώσεις ένα καλλιτεχνικό επάγγελμα; Δεν μπορώ να το κατοχυρώσω αλλά τουλάχιστον θα το προασπίσω, αυτός που είναι δημοσιογράφος πως κάνει τον σκηνοθέτη. Γι’ αυτό έχουμε μια ανεργία 95%. Προσέξτε οι Έλληνες σκηνοθέτες έχουν μια ανεργία 95%. Και είναι πολύ λογικό να είναι, όμως θεωρούμε υπεύθυνη την ΕΡΤ εμείς οι Έλληνες σκηνοθέτες, γιατί αν η ΕΡΤ είχε μία εκπομπή ανά κανάλι την ημέρα με διαφορετικό σκηνοθέτη και στα ραδιοφωνικά δίκτυα βεβαίως δεν θα υπήρχε αυτό το φαινόμενο αν δεν βλέπαμε πέντε ονόματα να είναι και στην ΕΡΤ και στη ΝΕΤ και στο Mega ή τα ίδια ανακυκλωμένα πρόσωπα. Και είναι ευθύνη της ΕΡΤ και λέω της ΕΡΤ διότι την πληρώνουμε, μην ξεχνάτε σε κάθε λογαριασμό ένα ευρώ, είμαστε λοιπόν μέτοχοι σ’ αυτή την ανώνυμη εταιρεία και δεν συμφωνούμε με τον όρο δημόσιο, είναι κρατική και υπάρχει διαφορά. Όποιος θέλει μπορώ να του εξηγήσω μετά αυτή τη διαφορά. Αν λοιπόν η ΕΡΤ που έχει ένα budget όσο έχουν όλα τα ιδιωτικά κανάλια, αντί να είναι ο ηγέτης ακολουθεί τα ιδιωτικά κανάλια, που είναι επιχειρήσεις δεν μπορούμε να επέμβουμε, για την ΕΡΤ έχουμε λόγο. Παραφράζοντας τον Γούντυ ΄Αλλεν λέμε ότι η ΕΡΤ έχει τα σκουπίδια τα ελληνικά. Και γιατί; Πολύ απλά, με ρώτησε ο Μιχάλης είναι δυνατόν η αμερικάνικη παραγωγή του κινηματογράφου έχει 5% της ταινίας, του απαντώ έχει το 58% όλων των εισιτηρίων και πάνω από το 85% όλων των χρημάτων που πηγαίνουν στον παγκόσμιο κινηματογράφο. Να γιατί οι Αμερικάνοι δεν έχουν ανεργία. Εμείς έχουμε και αντίπαλο την ΕΡΤ που δεν μας καλύπτει, γιατί με τα δικά μας τα λεφτά δίνει 27 εκατομμ. Δολάρια και αγοράζει το WALT DISNEY, επενδύει στον Αμερικάνο σκηνοθέτη, παραγωγό, ηθοποιό δικά μας χρήματα. Δίνουμε εμείς χρήματα για να είμαστε άνεργοι. Ε, δεν πάει άλλο. Μιλήστε όπου κι αν βρίσκεστε. Είμαστε άνεργοι με τη δική μας συνδρομή, αυτό πρέπει να σταματήσει κάποτε. Ευχαριστώ πολύ.

Κύριε πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι θέλω καταρχήν να πω ένα μεγάλο ευχαριστώ στην Π.Ο.Θ.Α, αφενός μεν γιατί μας έδωσε τη δυνατότητα να εκφράσουμε τις σκέψεις μας μέσω των εισηγήσεων, αφετέρου δε γιατί μας κατέστησε κοινωνούς των επιμέρους προβλημάτων του κάθε καλλιτεχνικού φορέα ξεχωριστά. Θα είναι ιδιαίτερο σημαντικό το γεγονός αυτό αν μέσα από τη Διημερίδα δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις να αποκτήσει μια δυναμική τέτοια, να καταστήσει αυτή τη Διημερίδα εφαλτήριο για μια πολιτιστική επίθεση σε όλα τα επίπεδα του Πολιτισμού.

Βρίσκομαι εδώ με την ιδιότητα του Εφόρου της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών εκπροσωπώντας 150 με 200 ρομαντικούς που δεν θέλουν να καταλάβουν πως είμαστε στα αζήτητα. Το λέει άλλωστε με πολύ εύγλωττο τρόπο και ο πρόεδρος της ΕΕΜ Θόδωρος Αντωνίου που είναι ταυτόχρονα ο δάσκαλος και μέντορας όλη ς της νεώτερης γενιάς των δημιουργών της λόγιας μουσικής, σε μια ανοιχτή επιστολή προς τα μέλη της Ένωσης μέσα από το περιοδικό που εκδίδει η Ένωση τα δυό τελευταία χρόνια. Θα σας διαβάσω δυό μικρά αποσπάσματα που γράφηκε το καλοκαίρι που μας πέρασε για να καταλάβετε πως όσα ειπώθηκαν εδώ σ’ αυτό το χώρο χθες και σήμερα έχουν έναν κοινό παρανομαστή, την πλήρη απουσία της πολιτείας στα μεγάλα προβλήματα του Πολιτισμού.

Λέει λοιπόν ο Θόδωρος Αντωνίου: Δεν χρειάζεται και μεγάλη φιλοσοφία να αναγνωρίσουμε αυτούς που φταίνε για την πολιτιστική μιζέρια της χώρας μας. Ο κίνδυνος και οι εχθροί είναι στο λαϊκίστικο κατάντημα ενός λαού, αποτέλεσμα μιας λαϊκίστικης πολιτικής ενός επίσημου κράτους. Είναι στη γενική απαξίωση της δουλειάς των δημιουργών και των πνευματικών μας ανθρώπων, της παιδείας, του ήθους της σημασίας της και της αναγκαιότητας του πολιτισμού. Είναι σκληρό να το δεχτούμε αλλά είμαστε στα αζήτητα.

Και παρακάτω λέει: Αλλού είναι ο κίνδυνος, αλλού είναι οι εχθροί μας. Ας μάθουμε να ζητάμε δυναμικά και ενωμένοι απ’ αυτούς που μας οφείλουν. Ας καταναλώσουμε την ενέργειά μας θετικά όλοι μαζί. Εάν βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον, βοηθάμε τους εαυτούς μας. Μόνο έτσι θα επιβιώσουμε για να αγωνιζόμαστε να φτιάξουμε έναν καλύτερο κόσμο. Ας προστατέψουμε τα όνειρά μας, τον ρομαντισμό μας, τα ιδανικά μας, το ήθος μας. Ίσως κάποτε…..

Γιατί όμως με κυνηγάει η φιλοσοφία του καραγκιόζη; Χτύπα, χτύπα. Θα κουραστείς, θα ιδρώσεις, θα κρυώσεις, θα πεθάνεις.

Επιτρέψτε μου να εκφράσω κι εγώ μερικές σκέψεις, κυρίως πάνω στο θέμα της καλλιτεχνικής παιδείας, που πιστεύω μας αφορά όλους όσους παρευρισκόμαστε εδώ και ιδιαίτερα γιατί είναι ένα θέμα ευαίσθητο και ταυτόχρονα πολύ σοβαρό, κυρίως γιατί σηματοδοτεί το μέλλον των παιδιών μας που διαμορφώνεται σε ένα περιβάλλον καθόλου ευνοϊκό έτσι ώστε να μπορούν να ονειρεύονται πως κάτι θα αλλάξει προς το καλύτερο.

Είναι προφανές πως έννοιες όπως μουσική, ποίηση, ζωγραφική ή κουλτούρα κλπ πρέπει διαρκώς να ορίζονται εκ νέου αλλιώς καταλήγουν να είναι άνευ περιεχομένου και αποσκοπούν άλλωστε στο να ορίσουν φαινόμενα τα οποία υπόκεινται καθαυτά σε αέναη μεταβολή εντός της ανθρώπινης ιστορίας. Εν τούτοις ο νέος ορισμός των εννοιών δεν είναι η δουλειά ενός μουσικού, ενός ζωγράφου ή ενός ποιητή. Αλλά η αποστολή των φιλοσόφων δηλαδή ανθρώπων των οποίων το μέσω έκφρασης είναι η γλώσσα των λέξεων. Απεναντίας η αποστολή του μουσικού για να περιοριστώ στην ιδιότητά μου είναι να γράφει σε παρτιτούρες σημεία για τη διάταξη ηχητικών φαινομένων και τη στιγμή της εκτέλεσης να καθιστά αυτά τα σημεία βιώσιμα ως ηχητικά φαινόμενα. Η μεγάλοι μουσικοί της Ευρώπης, από το Γρηγοριανό χωρικό μέχρι την τέχνη του αιώνα μας ακούγεται σήμερα και κατανοείται σχεδόν σε όλο τον κόσμο. Σήμερα όμως βλέπουμε ότι σε μας αυτή η μουσική γίνεται σχεδόν όλο και λιγότερο αντιληπτή ως ένα πνευματικό φαινόμενο. Για το μέσο ευρωπαίο η μουσική αποτελεί μια μορφή πολυτελούς διασκέδασης. Αυτό μπορεί να το αποδείξει κανείς με την μεταβολή του νοήματος που υπέστη η λέξη μουσική ενώ αυτή η λέξη και αμέσως μετά τον Β παγκόσμιο πόλεμο σήμαινε αυτό που θα μπορούσε να οριστεί με περισσότερη ακρίβεια ως σοβαρή ή λόγια μουσική, σήμερα η πλειοψηφία του πληθυσμού κατανοεί ως μουσική κάθε μουσική που ψυχαγωγεί και τοποθετεί τη σοβαρή μουσική ως κλασική στην άκρη, θεωρώντας ότι είναι για ειδικούς και γνώστες, που αποτελούν όμως μια κάπως εσωστρεφή μειονότητα. Η σχολική μας εκπαίδευση, κι εδώ θα ήθελα να διορθώσω τον συν. Βασίλη Παρασκευόπουλο πως το Βασιλικό Διάταγμα της σύγχρονης μουσικής εκπαίδευσης καταρτίστηκε στις αρχές του 20^ου αιώνα, η σχολική μας εκπαίδευση λοιπόν που είναι προσανατολισμένη αποκλειστικά στον επιστημονικό θετικισμό και στην αντίληψη του οικονομικού οφέλους αποδεικνύεται ανίκανη να αναλάβει μια αποστολή την οποία στις παλαιότερες γενιές ακόμη είχε εκπληρώσει η αστική οικογένεια δηλαδή την πλήρη σεβασμού καλλιέργεια της μεγάλης μουσικής ως βασικού στοιχείου του δημιουργικού ανθρώπινου πνεύματος. Η κριτική ικανότητα των παιδιών μας που αφυπνίζεται ήδη στην προσχολική ηλικία δεν είναι προφανώς σε θέση να αντιμετωπίσει τη συγκεκριμένη μορφή μουσικής εξάπλωσης που έχει προ πολλού αποκτήσει το χαρακτήρα απειλής. Τον καταιγισμό δηλαδή κάθε τομέα ζωής με τα πλέον ευτελή προϊόντα μιας γιγάντιας βιομηχανίας της ψυχαγωγίας. Θα ήταν αφοριστικό ή αυθαίρετο να πούμε ότι στη σημερινή σχολική παιδεία του Έλληνα η επαφή του μαθητή με την τέχνη είναι ανεπαρκής έως ανύπαρκτη; Επισημαίνει ο Γεώργιος Μπαμπινιώτης διακεκριμένος Καθηγητής Γλωσσολογίας και Πρύτανης στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Έχει ο Έλληνας μαθητής από δώδεκα χρόνια σπουδών μια ουσιαστική γνωριμία με το θέατρο; Έχει το ελληνόπουλο που τελειώνει το λύκειο μετά από περίπου 11.000 ώρες σπουδών αποκτήσει μιας καλλιέργεια στη μουσική; Ή μήπως έχει αποκτήσει μια στοιχειώδη καλλιέργεια και ευαισθησία στη ζωγραφική ή και στα εικαστικά γενικότερα; Ετοιμάζει το σύγχρονο ελληνικό σχολείο τους αυριανούς θεατές τους θεάτρου; Προετοιμάζει στον τόπο μας τους αυριανούς φίλους της μουσικής που θα επιλέξουν συνειδητά τη μουσική την οποία θέλουν να ακούσουν πέρα από αυτήν που επιβάλλουν οι δισκογραφικές εταιρείες; Ετοιμάζουμε τους αυριανούς επισκέπτες των εκθέσεων που θα μπορούν να απολαύσουν ένα έργο τέχνης, ένα πίνακα ζωγραφικής, ένα χαρακτικό, ένα γλυπτό ή που θα στολίσουν το σπίτι ή το χώρο εργασίας τους με κάτι ωραίο μακριά από τη συνήθη κακογουστιά; Η απάντηση σε τέτοια ερωτήματα είναι πλην εξαιρέσεων αρνητική. Κι αυτό όχι από ανεπάρκεια των διδασκόντων, αυτοί κάνουν ότι μπορούν και κατά κανόνα πολύ περισσότερα απ’ ότι υποχρεούνται. Αλλά από ανεπάρκεια του προγράμματος που έχει να κάνει με τις επιλογές και τις προτεραιότητες τις οποίες έχει υιοθετήσει το ελληνικό σχολείο. Οι επιλογές αυτές πηγάζουν από μια αντίληψη ότι η καλλιέργεια της προσωπικότητας του ανθρώπου που εδράζεται στη γνώση, πρώτα και πάνω απ’ όλα ο μαθητής πρέπει να ξέρει γράμματα και μάλιστα τόσα και τέτοια μόνο που θα του επιτρέψουν να πετύχει στις γενικές εξετάσεις για το πανεπιστήμιο. Τι να την κάνει τη μουσική, το θέατρο και τη ζωγραφική; Μπορεί να ζήσει και να προκόψει ο μαθητής αύριο με αυτά; Η αντίληψη αυτή απηχεί μια ευρύτερη νοοτροπία για το τι είναι χρήσιμο και τι περιττό ή έστω λιγότερο χρήσιμο. Επίσης ως μη όφειλε στηρίζεται σε ένα ψευτοδίλλημα, ή απόκτηση γνώσεων και καλλιέργεια του μυαλού ή καλλιέργεια του συναισθήματος και της αισθητικής ικανότητας του ανθρώπου. Στην πραγματικότητα όπως δίδαξε έμπρακτα η κλασική αρχαιότητα γνώση και συναίσθημα, επιστήμη και ψυχική καλλιέργεια, νόηση και ομορφιά βρίσκονται σε συμπληρωματική σχέση αν στόχος της παιδείας είναι η δημιουργία μιας ολοκληρωμένης προσωπικότητας. Προσπάθειες για ποιότητα ζωής, για ποιότητα ανθρώπου, για ποιότητα παιδείας μπορούν να νοηθούν ερήμην της τέχνης; Σήμερα που ο πολιτισμός υποτάχθηκε στη βαρβαρότητα, απ’ τον εκβαρβαρισμό κινδυνεύουν και αυτοί που τον μεθοδεύουν. Τη γενική πολιτιστική στάθμη τη καθορίζουν πια τα τηλεοπτικά κανάλια, οι κοσμικότητες, η πλαστή ευδαιμονία. Σ’ ένα τόπο που το ευτελές, το πρόσκαιρο, το εμπορικό επιβραβεύονται με τόσο χρήμα και δόξα θέλει πολύ κουράγιο για να αποφασίσει ένα νέο παιδί με ταλέντο να διαλέξει το δύσκολο δρόμο της μόρφωσης, του μόχθου, της συνέπειας και της αφοσίωσης. Είναι τόσο εύκολο σήμερα να είναι κανείς διάσημος και να το παίζει σπουδαίος από την τηλεόραση και τις εφημερίδες, να μιλά με σοβαροφάνεια και θράσος επί παντός επιστητού και να κάνει να ασχολούνται μαζί του οι κοσμικές στήλες. Το δύσκολο είναι να κάνει έργο που να προχωρά την ανθρώπινη σκέψη ή να καλλιεργεί την ανθρώπινη ευαισθησία.

Σας ευχαριστώ πολύ.

του Κώστα Σταματόπουλου - Αντιπροέδρου του μικρό -κινηματογραφιστή

Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι ήρθαμε εδώ για να καταθέσουμε όλοι τις σκέψεις και τους προβληματισμούς μας για την κατάσταση που υπάρχει στον χώρο τον τεχνών και του πολιτισμού.

Με βάση την πολιτική όλων των κυβερνήσεων τα τελευταία 15-20 χρόνια δεν μπορούμε να εθελοτυφλούμε. Οι αναδιαρθρώσεις που προωθούνται δεν αγκαλίζουν το σύνολο της οικονομίας και της κοινωνικής ζωής.

Οι τέχνες και ο πολιτισμός δε μένουν έξω από αυτήν τη διαδικασία, ίσα–ίσα γίνεται μια προσπάθεια να αξιοποιηθούν για οικονομικούς και ιδεολογικούς λόγους. Όσο περνά ο καιρός επιχειρείτε μια μετάλλαξη του καλλιτέχνη –δημιουργού σε εμπορικό καλλιτέχνη και τέλος σε επιχειρηματία-καλλιτέχνη η σε επιχειρηματικό γραμμάτιο.

Οι κατευθύνσεις της πολιτικής αυτής μπαίνουν στους εξής άξονες :

Αύξηση της κερδοφορίας μέσω της λεγόμενης ανταγωνιστικότητας δηλαδή της μείωσης της τιμής της εργατικής δύναμης με αφαίρεση τον κατακτήσεων, την συνεχιζόμενη ένταση της συγκεντροποίησης κεφαλαίων και παραγωγής καθώς και τη μείωση του ρόλου του κράτους και το άνοιγμα στο μονοπωλιακό κεφάλαιο όπου η ελευθερία των εμπόρων της τέχνης θα οδηγήσουν σε ολοκληρωτικό έλεγχο τους καλλιτέχνες, τους εργαζόμενους στις τέχνες και την καλλιτεχνική διανόηση.

Η αξία ενός έργου τέχνης ορίζεται ανάμεσα στην ισορροπία της φόρμας και του περιεχόμενου . Είναι μια σύνθεση αισθητικών αξιών και εξωαισθητικών, γενικότερα ένα ηθικό γεγονός και όχι εμπορικό . Ως τέτοιο πρέπει να είναι λαϊκό δικαίωμα, να είναι υπόθεση ζωής για το λαό και τη νεολαία.

Σαν αντίβαρο σε αυτήν τη ζοφερή κατάσταση οι ζωντανές δυνάμεις του πολιτισμού πρέπει να τοποθετηθούμε καθαρά κατά της τέχνης της αγοράς και των χορηγών που ελέγχουν την καλλιτεχνική παράγωγη και τη διανομή του καλλιτεχνικού έργου.

Να διεκδικήσουμε αξιοπρεπείς εργασιακές συνθήκες ώστε ο νέος καλλιτέχνης να μπορέσει να δημιουργήσει δίαυλους επικοινωνίας με την κοινωνία χωρίς το άγχος του βιοπορισμού του και τον κίνδυνο της περιθωριοποίησης .

Αύξηση των κρατικών πόρων για τον πολιτισμό και την ανάπτυξη στο 2 % των δαπανών του Κρατικού προϋπολογισμού για μια πραγματική λαϊκή πολιτιστική ανάπτυξη με στόχο την πνευματική ανάταση και όχι το κέρδος .

Τέλος διεκδίκηση αναβάθμισης και προώθησης της αισθητικής αγωγής και της καλλιτεχνικής παιδείας σε συνεργασία με τα σωματεία και τους αντίστοιχους φορείς του χώρου, θεωρώντας ότι η Καλλιτεχνική Παιδεία αποτελεί εξαίρετο και απαραίτητο μέσο καλλιέργειας και διεύρυνσης των πνευματικών οριζόντων των νέων, αναπτύσσοντας την έτσι σε όλες της βαθμίδες της εκπαίδευσης. Απαραίτητη είναι η ίδρυση συγκεκριμένων καλλιτεχνικών Ακαδημιών δημοσίων και δωρεάν που θα ανταποκρίνονται στης ανάγκες τον κλάδων του οπτικοακουστικού χώρου στο Θέατρο στη Μουσική στο Χορό και στον Κινηματογράφο. Σαν βάση για τη μελλοντική καλλιτεχνική παραγωγή, επαγγελματική και ερασιτεχνική ώστε να γίνετε διαμόρφωση ολοκληρωμένης προσωπικότητας των νέων ανθρώπων σε όλα τα είδη της τέχνης αλλά και του κοινωνικού γίγνεσθαι.

Πιο συγκεκριμένα σα σωματείο το «μικρό» έχει ασχοληθεί με την κινηματογραφική παιδεία διεκδικώντας ίδρυση Ακαδημίας Κινηματογράφου και οπτικοακουστικού έργου (όσον αφορά στο πρόγραμμα και στην υλικοτεχνική υποδομή) που θα ανταποκρίνεται στις σύγχρονες ανάγκες καλλιτεχνικές και τεχνολογικές, αναπτύσσοντας στο πρόγραμμα σπουδών του όλα τα στάδια της παραγωγής ενός οπτικοακουστικού έργου, κλείνοντας μέσα της όλες τις ειδικότητες του κινηματογραφικού χώρου, η οποία θα χωρίζεται σε τομείς και θεματικές ανάλογα με την ειδικότητα φοίτησης. Αν υπάρχει πρότυπο είναι αυτό της Ανωτάτης Σχολή Καλών Τεχνών Αθήνας, χωρίς να αντιγράψουμε αυτές τις δομές, αλλά να τις διαμορφώσουμε στο νέο δεδομένο.

Το Τμήμα Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης δεν μπορεί να παρουσιάζεται σαν υποκατάστατο (με δεδομένο τον πρόχειρο σχεδιασμό του και τον άναρχο τρόπο δόμησής του). Μπορεί ώμος να δημιουργεί θεωρητικούς του κινηματογράφου, φιλμόλογους και κριτικούς της οπτικοακουστικής τέχνης, στην καλύτερη περίπτωση. Έχουμε ανάγκη από ένα Ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα που θα παράγει ανθρώπους που θα στελεχώσουν αργότερα τον ελληνικό κινηματογραφικό χώρο. Αυτοί δεν μπορούν να εισαχθούν σε αυτό το Ίδρυμα με τις πανελλήνιες εξετάσεις, αλλά με έναν ανάλογο τρόπο των Σχολών Καλών Τεχνών, δίνοντας κάποιες ιδιαίτερες εξετάσεις και αποδεικνύοντας μια κλήση προς αυτή την Τέχνη. Αυτό το Ίδρυμα (ή η Ακαδημία) και τα Πανεπιστημιακά Τμήματα μπορούν και πρέπει να παράγουν και αυτούς που θα διδάσκουν τον κινηματογράφο στη δευτεροβάθμια πλέον εκπαίδευση, όπου ο κινηματογράφος θα πρέπει να μπει σα μάθημα επιλογής στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο. Θα πρέπει να επισημάνουμε την πολύ ενδιαφέρουσα πρόταση του Προέδρου της ΕΤΕΚΤ-ΟΤ για την κινηματογραφική εκπαίδευση.

Εν κατακλείδι, πρέπει να μιλάμε για τέχνη και τεχνολογία, τελικά Τέχνη που στη νεώτερη ιστορία της Ελλάδας συνυπήρξαν, χωρίς να γίνεται καμιά διάκριση ανάμεσά τους. Όλα τα τεχνήματα ήσαν συγχρόνως και καλλιτεχνήματα, Όταν σταδιακά εισήχθη ο έντονος καταμερισμός της εργασίας, η παραγωγικότητα έφαγε την ωραιότητα.

Θέλοντας να αλλάξουμε αυτήν την κατάσταση δεν πρέπει να ομφαλοσκοπήσουμε στον μικρόκοσμό μας αλλά να αντισταθούμε, να αγωνιστούμε ως τμήμα του εργαζόμενου λαού από κοινού με το ενεργό τμήμα των παραγωγικών τάξεων, και ειδικά των μη προνομιούχων και των καταπιεσμένων, και με τη προοδευτική διανόηση για μια άλλη πορεία των πολιτιστικών πραγμάτων της χώρας. Έτσι ώστε να ενισχυθεί η αναζήτηση, οι πρωτοβουλίες, τα ρεύματα και οι δραστηριότητες, η συμβολή στην ανάδειξη των νέων δημιουργών. Βοηθώντας την τέχνη να γίνει, διαμέσου των αισθήσεων και της σκέψης, ένα μέσο για την κατανόηση του κοινωνικού γίγνεσθαι και της διαμόρφωσης της κοινωνικής συνείδησης.

Ευχαριστώ.

ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΟΛΟΒΟΣ: Να δώσουμε το λόγο στη συνάδελφο Μαρία Μηλιοπούλου εκπρόσωπο του Συλλόγου Χορευτών της ΕΛΣ να τοποθετηθεί για το ζήτημα της Καλλιτεχνικής Παιδείας και ταυτόχρονα να περάσουμε έτσι στη δεύτερη ενότητα που είναι το Ασφαλιστικό και Εργασιακό καθεστώς.

Σε παγκόσμιο επίπεδο η Τέχνη είναι το ανώτερο μέσο εκπαίδευσης, που ευαισθητοποιεί, καλλιεργεί και εκλεπτύνει το άτομο δίνοντάς του αρμονικό περιεχόμενο. Γι’ αυτό επεδίωκαν την εκπαίδευση μέσω της Τέχνης οι φιλόσοφοι, αυτοκράτορες, ευγενείς, ενώ σήμερα διδάσκεται σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης από τα σχολεία έως τα Πανεπιστήμια. Είναι λοιπόν λογική η επιθυμία των γονέων για μια αρτιότερη εκπαίδευση των παιδιών τους με την παιδεία της Τέχνης. Ιδιαίτερα, η τέχνη του χορού, όπως και ο αθλητισμός, συντελεί ευεργετικά στην ψυχική υγεία και την ισορροπία των νέων δυναμώνοντας την άρνησή τους σε ανθυγιεινές και κοινωνικά μη αποδεκτές επιλογές, που πολλές φορές γίνονται αιτία δυστυχίας μέσα σε τόσες Ελληνικές οικογένειες.

Η Ελλάδα χρειάζεται μια εθνική πολιτιστική πολιτική στην τέχνη του χορού, επειδή αυτή η τέχνη αποτελεί κατάλληλο μέσο για προβολή, χωρίς το εμπόδιο της γλώσσας, της εθνικής μας κουλτούρας και ταυτότητας καθώς και μέσο εκπαίδευσης της νεολαίας είτε για επαγγελματικούς λόγους είτε για ψυχοσωματική καλλιέργεια.

Για τέτοιους στόχους θα πρέπει να δημιουργηθούν ενιαία προγράμματα εκπαίδευσης σ’ όλη τη χώρα με την Πολιτεία να παρεμβαίνει θεσμικά και να προβλέπει τη συντονισμένη δράση πάνω στα ολοκληρωμένα προγράμματα αλλά και τη συνεργασία μεταξύ των διαφόρων φορέων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης όπως, επίσης, ανταλλαγές και συμπαραγωγές με άλλες χώρες.

Η δραστηριοποίηση της Πολιτείας σε μια τέτοια κατεύθυνση θα έχει και πρακτική άποψη εξυπηρετώντας κι άλλες σημαντικές σημερινές συγκυρίες, όπως την ανεργία, με το άνοιγμα νέων δρόμων στη νεολαία για παραγωγική επαγγελματική απασχόληση. Αναφέρουμε τη Γαλλία που ενεργοποίησε για πρώτη φορά το 1991-92 παιδαγωγικό πρόγραμμα «δέκα μήνες σχολείο – δέκα μήνες όπερα» σε συνεργασία ανάμεσα της Εθνικής Όπερας του Παρισιού και του Υπουργείου Εθνικής Παιδείας της Γαλλίας, με τη συνθήκη ανάμεσα στις Ακαδημίες του Παρισιού, των Βερσαλλιών και του Greteil και της Εθνικής Όπερας του Παρισιού. Η όλη διαδικασία στηρίζεται σε μια άμεση επαφή με τα επαγγέλματα του θεάματος κι όχι μόνο. Τα παιδιά ανακαλύπτουν κι όλα εκείνα τα επαγγέλματα που στηρίζουν το χώρο του θεάματος και είναι απαραίτητα για το καλό αποτέλεσμα των παραστάσεων και την οργανωτική δομή ενός θεάτρου. Και είναι για παιδιά που έχουν δυσκολία πρόσβασης στον πνευματικό πολιτισμό, δηλαδή κατώτερων κοινωνικών στρωμάτων.

Στο χορό, πέρα από την αδιαμφισβήτητη προϋπόθεση που είναι το ταλέντο, δηλαδή την ειδική σωματική διάπλαση και την ικανότητα, σημασία έχει και το σύστημα σπουδών που μπορεί να αναπτύξει ή να αξιοποιήσει τα παραπάνω προσόντα.

Είναι παγκόσμια γνωστό ότι σ’ όλες τις μεγάλες Ακαδημίες η εκπαίδευση για χορευτές αρχίζει στην ηλικία των 7-9 χρόνων και ολοκληρώνεται στα 17-19.

Η υποχρεωτική εκπαίδευση στην Ελλάδα έχει ως εξής. Εφ’ όσον έχεις τελειώσει το Γυμνάσιο, μπορείς να πάρεις το δίπλωμα χορευτού σε τρία χρόνια. Για το Δίπλωμα του καθηγητού οι προϋποθέσεις είναι τριετής φοίτηση μετά το Λύκειο ή μονοετής εφόσον κατέχεις το δίπλωμα του χορευτή. Σε τρία χρόνια μπορείς να γίνεις χορευτής-ερμηνευτής ή αντίστοιχα καθηγητής χορού-χορογράφος.

Στο εξωτερικό, στις Ακαδημίες μόνο για το δίπλωμα του χορευτή απαιτούνται 9 χρόνια και μετά άλλα 4 χρόνια σπουδών ακαδημαϊκού ή πανεπιστημιακού επιπέδου.

Επίσης με το δίπλωμα καθηγητού χορού δεν έχεις τη δυνατότητα να απασχοληθείς σε νηπιαγωγεία και δημόσια σχολεία εφ’ όσον αναγνωρίζεται μόνο το πτυχίο της Γυμναστικής Ακαδημίας, κάτι που παλαιότερα ίσχυε.

Ζητάμε λοιπόν :

1. εκσυγχρονισμό του νομοθετικού πλαισίου και ουσιαστική αναβάθμιση των διπλωμάτων μας

2. δημιουργία Ακαδημιών σ’ όλη την Ελλάδα, που δε θα βασίζονται στο νόμο περί ιδιωτικών σχολών ( όπως π.χ σχολή Ε.Λ.Σ ) αλλά σε θεσμό που θα προέρχεται από συγκεκριμένη κρατική πολιτιστική πολιτική.

Με τη δημιουργία Ακαδημιών από την πλευρά του κράτους, ενισχύεται και ο ιδιωτικός τομέας εφ’ όσον θα αναδειχθούν οι καλύτερες ποιοτικά Σχολές.

Παρ’ ότι είναι φανερό ότι υπάρχει μια πρόοδος και φαινομενικά αυτή η Τέχνη «λειτουργεί», δεν έφτασε ακόμα σε επίπεδο να πετύχει μια θέση ανάμεσα στις ανεπτυγμένες σ’ αυτό το είδος χώρες. Για να αναπτυχθεί και άλλο πρέπει να ακολουθήσει πρότυπα των προηγμένων χωρών. Η γενικότερη έλλειψη σχεδιασμού εθνικής πολιτιστικής πολιτικής, οι λανθασμένες πράξεις και ηθελημένες παραλείψεις οδηγούν την εκπαίδευση στην υποβάθμισή της.

Για να αποκατασταθεί επαγγελματικά ένας νέος κλασσικός χορευτής έχει μόνο μία επιλογή. Την Ενική Λυρική Σκηνή. Η Ε.Λ.Σ είναι το μοναδικό θέατρο που παράγει καλλιτεχνικό έργο βασιζόμενη στο εγχώριο κυρίως έμψυχο υλικό.

Ένας χορευτής που θέλει να ασχοληθεί με το μοντέρνο μπορεί να ενταχθεί στις ιδιωτικές ομάδες μοντέρνου χορού, που επιδοτούνται πενιχρά από το κράτος. Επιβιώνει χάρη στο πάθος του για το χορό, που για τους χορευτές είναι τρόπος ζωής και όχι απλώς ένα επάγγελμα.

Είναι λοιπόν απαραίτητη η δημιουργία νέων θεάτρων εκτός Αθήνας, όπου να μπορούν οι νέοι απόφοιτοι να έχουν την ευκαιρία να δοκιμασθούν και να εξασκήσουν το επάγγελμα-λειτούργημα που επέλεξαν. Ώσπου να γίνει αυτό, θα ήταν θεμιτό η Λυρική Σκηνή να δίνει ίσες ευκαιρίες σ’ όλους τους ταλαντούχους απόφοιτους των επαγγελματικών σχολών.

Θα αναφέρω ότι σε διεθνείς στατιστικές που έγιναν, το επάγγελμα του χορευτή αντιστοιχεί σε σωματική κόπωση με εκείνο του ανθρακωρύχου.

Επίσης ότι στα θέατρα όπως της Ιταλίας, Ολλανδίας, Γερμανίας κ.α οι μισθοί των χορευτών είναι τριπλάσιοι των αντιστοίχων της Ε.Λ.Σ

Επιπλέον οι χορευτές της Λυρικής πληρώνουν ένα γερό κονδύλι από το μισθό τους σε γιατρούς, φυσικοθεραπευτές ή masseur γιατί μέσα στο θέατρο δεν απέκτησαν ποτέ κανέναν από τις παραπάνω τρεις ειδικότητες, χρόνιο αίτημα του Σωματείου τους. Οι παροχές που δίνει το Θέατρο για να εξασφαλίσει την καλή φυσική κατάσταση του κάθε χορευτή, είναι μηδαμινές.

Το πρόβλημα του κτιριακού είναι γνωστό.

Η εκπροσώπηση των χορευτών στο Διοικητικό Συμβούλιο της Ε.Λ.Σ είναι απαραίτητη προϋπόθεση για να δίνονται λύσεις στα προβλήματα που προκύπτουν στο χώρο. Ένα από τα βασικά είναι η έλλειψη εσωτερικού κανονισμού. Από το 1994 που η Ε.Λ.Σ έγινε Ν.Π.Ι.Δ κανένας υπουργός Πολιτισμού δεν κατάρτισε εσωτερικό κανονισμό. Αποτέλεσμα της έλλειψης κι αυτού του θεσμού είναι να λειτουργούμε σαν να ισχύει ο παλαιός κανονισμός, που είναι ευνόητο ότι ο καθένας τον ερμηνεύει κατά το δοκούν.

Για να αφοσιωθεί ο καλλιτέχνης χορευτής στο λειτούργημα του, πέρα από το μισθό χρειάζεται την εργασιακή ασφάλεια που του εξασφαλίζει η σύναψη συμβολαίων αορίστου χρόνου σύμφωνα με το 8Ν/2112/20 και τη κοινοτική οδηγία 99/70, αφού σύμφωνα με τις διατάξεις αυτές οι χορευτές καλύπτουν πάγιες λειτουργικές ανάγκες. Αυτό είναι απαραίτητο και για την ανάπτυξη του κλασσικού χορού εφ’ όσον για το σωστό ανέβασμα των έργων απαιτείται ένα σύνολο με ομοιογένεια τεχνικής, με ύφος και στυλ, το οποίο για να χτισθεί απαιτούνται χρόνια συνεχούς αρωγής.

Ο χορευτής φθάνει στη σύνταξη στα 48 χρόνια του έχοντας κρατήσεις πολύ υψηλές στο μισθό του, για να του εξασφαλίσουν μια αξιοπρεπή για τα σημερινά δεδομένα σύνταξη. Του απαγορεύεται να δουλέψει έως τα 55 χρόνια του, έστω και ωρομίσθια, για να καλύψει το κόστος ζωής, που επιβάλλει η σύγχρονη κοινωνία μας. Δηλαδή με σύνταξη γύρω στα 1000€ και μετά από τόσα χρόνια υπηρεσίας και σκληρής εργασίας, δεν έχει το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει τις γνώσεις, την εμπειρία και την πλούσια ενέργειά του μέχρι να συμπληρώσει το 55 έτος της ηλικίας του. Ένας δάσκαλος με το πλούσιο βιογραφικό του σαν χορευτής, δεν μπορεί να απασχοληθεί νόμιμα ούτε για 5 ώρες διδασκαλίας την βδομάδα. Ζητάμε να καταργηθεί αυτός ο παράλογος νόμος όπως και ο τελευταίος που αφορά το ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ, το οποίο δίνεται με μείωση, σαν να βγαίνει ο χορευτής στην σύνταξη με εθελουσία έξοδο. Ούτε μετά τα 55 το επικουρικό δίνεται ολόκληρο. Δηλαδή ότι έχει καταθέσει ο χορευτής από το μισθό του στις υψηλότατες επαναλαμβάνω κρατήσεις, δεν το επωφελείται ποτέ. Θα έπρεπε το κράτος να μελετήσει σχολαστικότερα αυτές τις διατάξεις και να δώσει λογικότερες λύσεις υπέρ των εργαζομένων, οι οποίοι ούτως ή άλλως έχουν πληρώσει αυτά τα χρήματα.

Πρέπει να κατανοήσουμε, ότι η τέχνη, που υπηρετούν, οι καλλιτέχνες- χορευτές, είναι τρόπος ζωής γι’ αυτούς και θα έπρεπε να έχουν ένα αξιοπρεπή μισθό, άριστες συνθήκες εργασίας, όχι μόνο εργασιακές αλλά και πνευματικές, κυρίως όμως την απαραίτητη για κάθε καλλιτέχνη ελευθερία σκέψης, έτσι ώστε να αφιερώνονται αποκλειστικά σ’ αυτό το λειτούργημα .

Η ψυχική και πνευματική ανάταση είναι σκοπός κάθε καλλιτέχνη και προϋποθέτει την κατάλληλη παιδεία, καλλιέργεια και επαγγελματική κατοχύρωση υπαγόμενη πάντα σε αξιοκρατικές διαδικασίες.

Ευχαριστώ.

Τριάντα και πλέον χρόνια αγώνων καταγράφονται στην ιστορία του Επιμελητηρίου (Ε.Ε.Τ.Ε.) για το ασφαλιστικό – συνταξιοδοτικό των εικαστικών καλλιτεχνών.

Δυστυχώς μέχρι και σήμερα το πρόβλημα της ασφάλισης, συνταξιοδότησης των δημιουργών παραμένει άλυτο.

Συνάδελφοί μας ζουν τραγικές καταστάσεις και άλλοι έφυγαν από τη ζωή χωρίς τη στοιχειώδη μέριμνα της πολιτείας. Η πολιτεία ουδέποτε αμφισβήτησε το δικαίωμα ασφάλισης – συνταξιοδότησης των καλλιτεχνών, όμως ουδέποτε ξεπλήρωσε την αποστολή της, το χρέος της απέναντι στους καλλιτέχνες. Οι εικαστικοί από το 1982, επί όλων των Κυβερνήσεων, καταθέτουν σχέδιο νομοθετικής ρύθμισης στα συναρμόδια υπουργεία (ΥΠ.ΠΟ. – πρώην Εργασίας και σήμερα Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας) με βασικό αίτημα την καθολική λύση του ασφαλιστικού – συνταξιοδοτικού.

Το ΥΠ.ΠΟ. μάλλον είναι αδιάφορο για τον Πολιτισμό και τους δημιουργούς. Ο δείκτης ευαισθησίας της πολιτείας για τον πολιτισμό έχει αγγίξει την ένδειξη μηδέν.

Την τύχη του πολιτισμού αναλαμβάνουν οι χορηγοί σε αντίθεση με το Σύνταγμα, βάση του οποίου η πολιτεία:

• Εξασφαλίζει τις βασικές προϋποθέσεις για την αξιοπρεπή διαβίωση των καλλιτεχνών.

• Υπερασπίζει, προφυλάσσει και βοηθά τους καλλιτέχνες και την ελευθερία της δημιουργίας τους.

• Εφαρμόζει κάθε μέτρο για την ενθάρρυνση και ενίσχυση της καλλιτεχνικής δημιουργίας, για να συμβάλλει, ο καλλιτέχνης στην πολιτιστική ζωή.

Το 1985 με υπουργική απόφαση οι ανασφάλιστοι καλλιτέχνες υπάγονται στο λευκό βιβλιάριο πρόνοιας, για νοσοκομειακή περίθαλψη ως «προσωρινή» λύση.

Το 1998 το ΤΕΒΕ αποφασίζει την υποχρεωτική εγγραφή των καλλιτεχνών σε αυτό, θεωρώντας τον πολιτισμό εμπόρευμα. Αρνήθηκε ακόμα και το Σύνταγμα που κάνει σαφές ότι ο καλλιτέχνης δεν είναι εμπορευματοπαραγωγός.

Μετά από κινητοποιήσεις προέκυψε νομοθετική ρύθμιση η οποία μας απαλλάσσει.

Από το 1973 ισχύει ο θεσμός των λεγόμενων «τιμητικών» συντάξεων.

Το 1996 μετά από αγώνες ο παλιός νόμος 214/73 τροποποιήθηκε με το Ν. 2435 σαν μεταβατική ρύθμιση, μέχρις ότου λυθεί τα συνταξιοδοτικό. Ο νόμος αυτός προέβλεπε τιμητική σύνταξη για διακεκριμένες υπηρεσίες, σε 100 καλλιτέχνες το χρόνο, με βάση το έργο τους, μετά από κρίση ειδικών επιτροπών κατά κλάδο, στις οποίες συμμετείχαν και εκπρόσωποι κλαδικών συλλογικών φορέων.

Το 2000 ο επίτροπος αμφισβήτησε την απόφαση των επιτροπών

• ανεστάλη η διαδικασία εξέτασης όλων των αιτήσεων

• και ακολουθούν προσφυγές συναδέλφων

Το 2001 οι συντάξεις του 1999 και του 2000 δεν εδόθησαν .

Το 2002 ψηφίστηκε ο νόμος 3075 ο οποίος θέτει τις εξής προϋποθέσεις

α) να έχουν συμπληρώσει το 65^ο έτος της ηλικίας τους

β) να μην λαμβάνουν άλλη σύνταξη

γ) ο μέσος όρος του εισοδήματος που έχει δηλωθεί τα τρία τελευταία χρόνια να μην υπερβαίνει (μαζί με τα τεκμήρια) το 12πλάσιο της μηνιαίας κύριας σύνταξης, που αντιστοιχεί σε δημόσιο υπάλληλο πανεπιστημιακής εκπαίδευσης με 35 έτη υπηρεσίας.

Και δ) να έχουν εγγραφεί σε ασφαλιστικό φορέα (ΙΚΑ – ΤΕΒΕ) για ένα χρόνο μέχρι το 60^ο έτος της ηλικίας με την ίδια ιδιότητα που ζητούν τιμητική σύνταξη.

Οι συνάδελφοι που κρίθηκαν άξιοι από τη (διορισμένη πλέον από το Υπουργείο Πολιτισμού) επιτροπή να συνταξιοδοτηθούν, αποκλείονται γιατί δεν πληρούν την προϋπόθεση της προηγούμενης αυτασφάλισης με την ιδιότητα την οποία ζητούν τη σύναξη ή δεν έχουν ασφαλιστεί μέχρι τα εξήντα τους σε κανένα ασφαλιστικό φορέα.

Επίσης υπάρχουν και συνάδελφοι που αποκλείονται από τις τιμητικές συντάξεις γιατί κατάφεραν με την εργασία τους τα 3 τελευταία χρόνια να έχουν κάποια έσοδα (πχ από μαθήματα ή πωλήσεις) που υπερβαίνουν το 12πλάσιο της σύνταξης του δημοσίου υπαλλήλου ετησίως.

Με όλα αυτά τα «τιμητικά» προέκυψε ένας κατάλογος με εικαστικούς καλλιτέχνες, επώνυμους και ανώνυμους ανασφάλιστους που έχουν κριθεί άξιοι της τιμητικής σύνταξης, αλλά δεν τους επιτρέπετε να την εισπράξουν.

Το ΕΕΤΕ προτείνει: Να καταργηθεί ο Ν. 3075/2002 και να ισχύσει ο προηγούμενος Ν. 2435/96 των τιμητικών συντάξεων έως ότου δοθεί οριστική λύση στο συνταξιοδοτικό – ασφαλιστικό .

Η βασική πρόταση είναι: Να δοθεί άμεσα λύση στο ασφαλιστικό – συνταξιοδοτικό για όλους τους καλλιτέχνες.

Έχει κατατεθεί ο σχετικός φάκελος στα συναρμόδια υπουργεία.

Προτείνεται ένα σύστημα ασφάλισης και συνταξιοδότησης που στηρίζεται στην εισφορά των εικαστικών καλλιτεχνών η οποία θα είναι συλλογική και αναλογική των εσόδων τους, στην εισφορά του κράτους το οποίο αναλαμβάνει το μερίδιο του εργοδότη ως χρήστης εσαεί του καλλιτεχνικού έργου και όσων εμπλέκονται στη διακίνηση – εκμετάλλευση του εικαστικού έργου.

Η πολιτεία πρέπει να έχει το βασικό μέρος ευθύνης, γιατί το έργο είναι κτήμα της κοινωνίας και η ωφέλεια του κράτους από τη χρήση και εκμετάλλευση του έργου των εικαστικών καλλιτεχνών ζώντων και τεθνεώτων, είναι διαχρονική.

Σίγουρα η πολιτεία ετοιμάζει, κάποιο νόμο για το ασφαλιστικό – συνταξιοδοτικό. Ελπίζουμε η φιλοτιμία του νόμου να μη θεωρεί τον πολιτισμό εμπόρευμα.

Περιμένουμε το νόμο που θα στηρίζει, θα σέβεται τους δημιουργούς και θα συμβάλλει στην ανάπτυξη του σύγχρονου ελληνικού πολιτισμού.

Αυτή θα είναι η μεγαλύτερη τιμή για τους δημιουργούς.

Ευχαριστώ.

Εδώ και πολλά χρόνια, οι εργαζόμενοι στη Μουσική Τέχνη δέχονται μία εντεινόμενη επίθεση σε όλα τα επίπεδα των δικαιωμάτων τους. Η επίθεση αυτή είναι καθολική, και δεν αφήνει ανέγγιχτο κανένα χώρο μουσικής έκφρασης. Οι αρνητικές αλλαγές, προχωρούν με γρήγορους ρυθμούς, συστηματικό τρόπο και σε κατεύθυνση γενικά υφαρπαγής του λαϊκού εισοδήματος.

Στο χώρο της νυχτερινής διασκέδασης, στη δεκαετία του ’80, από τα νυχτερινά κέντρα που παρήγαγαν διασκέδαση μέσω του τραγουδιού και της μουσικής, δημιουργήθηκαν τεράστια κέρδη και μεγάλοι οικονομικοί κολοσσοί, που επηρέασαν και επηρεάζουν αρνητικά την Μουσική Τέχνη.

Με την εμφάνιση της οικονομικής κρίσης του ΄90, η συντριπτική πλειοψηφία των εργαζομένων μουσικών του χώρου (ίσως και το 80%), αντιμετώπισε την ανεργία, τα χαμηλά μεροκάματα, και οι περισσότεροι εξ’ αυτών δεν καταφέρνουν ούτε να κατοχυρώσουν μία σύνταξη. Σήμερα, εργάζονται στην καλύτερη περίπτωση 3 φορές την εβδομάδα, πολλές φορές απλήρωτοι, ανασφάλιστοι, με μεροκάματο κάτω της Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, με μια καριέρα που τελειώνει στα 50 χρόνια και φυσικά χωρίς να έχουν ποτέ την δυνατότητα να πάρουν σύνταξη!

Όμως η επίθεση δεν γίνεται μόνο στον οικονομικό τομέα, αλλά και στο αισθητικό, ιδεολογικό πεδίο της Τέχνης. Από την δεκαετία του ΄80 υπήρχε μία συνειδητή προσπάθεια ευτελισμού του Ελληνικού τραγουδιού, η οποία επιταχύνθηκε στη δεκαετία του ΄90 και συνεχίζει μέχρι σήμερα. Ο Μουσικός, με αυτόν τον τρόπο, από διαμορφωτής αισθητικής, συνείδησης και αντίληψης για τον κόσμο, μετατράπηκε σε ένα υποβαθμισμένο παραγωγό ενός ευτελούς προϊόντος – εμπορεύματος.

Αυτή η υποβάθμιση βοήθησε τη βιομηχανία της δισκογραφίας να ελέγξει πλήρως το καλλιτεχνικό δυναμικό αλλά και το κοινό. Αποτέλεσμα, σήμερα οι Εταιρείες Δισκογραφίας να ελέγχουν πλήρως την καλλιτεχνική παραγωγή τόσο σε επίπεδο δημιουργίας όσο και εκτέλεσης.

Έτσι το μέλλον, τόσο στον τομέα της δημιουργίας όσο και στο εργασιακό των μουσικών, δείχνει ζοφερό.

Οι Μουσικοί, με την τεράστια ανεργία που μαστίζει το χώρο, δείχνει να μετατρέπονται σε φτηνό εργατικό δυναμικό μια πολυεθνικής βιομηχανίας και η οποία έχει σαν μόνο στόχο τη δημιουργία μεγαλύτερου κέρδους.

Στο χώρο των Συμφωνικών Ορχηστρών και των μεγάλων Κρατικών και Δημοτικών Μουσικών Συνόλων, διαπιστώνουμε ότι επικρατεί μια παρόμοια πολιτική, ίσως με λιγότερο γρήγορους ρυθμούς, αλλά με μια ‘τρομακτική’ πολλές φορές σταθερότητα. Μετά το σημαντικό βήμα, των αρχών της δεκαετίας του ’90, της μονοθεσίας για τα 3 Κρατικά Συμφωνικά Σύνολα (Κ.Ο.Α., Κ.Ο.Θ., Ο.Ε.Λ.Σ.), ακολουθεί μια σταθερή πορεία υποβάθμισης τόσο των παραπάνω Συνόλων, όσο και όποιων άλλων υπάρχουν.

Η υποβάθμιση, γίνεται και εδώ σε δύο επίπεδα. Οικονομικό και καλλιτεχνικό - αισθητικό. Ως αναφορά στο πρώτο, τραγικό παράδειγμα αποτελούν τα Μουσικά Σύνολα της Ε.Ρ.Τ., τα οποία στελεχώθηκαν μετά από εξετάσεις με το καλύτερο μουσικό δυναμικό της χώρας μας και πληρώνονται με τον ανήκουστο μισθό των 170.000 δραχμών για πάνω από 10 χρόνια.

Σε παρόμοιο, και ακόμα κατώτερο επίπεδο, κινούνται και οι αποδοχές στα περισσότερα Μουσικά Σύνολα των Δήμων, όσο δε για τα Συμφωνικά Κρατικά Σύνολα, οι μισθοί έχουν υποβαθμιστεί τόσο που πλέον δεν μπορούν να δικαιολογήσουν τη μονοθεσία! Μαζί με τα παραπάνω έρχεται και η υποβάθμιση σαρωτικά παντού.

Η Κ.Ο.Α. κάνει πρόβες σε μια ακατάλληλη αίθουσα και οι Μουσικοί όταν διαμαρτύρονται αντιμετωπίζουν την αδιαφορία και τελευταία, τον χλευασμό στημένων δημοσιευμάτων!

Η Λυρική Σκηνή, συνεχίζει να επανα-διατυπώνει το αυτονόητο αίτημα για δεκαετίες, της κατασκευής νέου κτιρίου, χωρίς να παίρνει απάντηση ενώ συγχρόνως χρηματοδοτείται από το κράτος η δημιουργία αίθουσας όπερας στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και ενώ κατασκευάζεται με χρήματα του κράτους, η διαχείριση δίνεται σε ιδιώτες.

Τα Μουσικά Σύνολα της Ε.Ρ.Τ. έχουν πέσει σε πολυετή αδράνεια και όταν χρησιμοποιούνται, αυτό γίνεται τις περισσότερες φορές για εκδηλώσεις δημοσίων σχέσεων δίχως να διαμορφώνεται ένας μακροχρόνιος σχεδιασμός με συγκεκριμένους στόχους για τις Ορχήστρες έτσι ώστε να εκπληρώνουν τον κοινωνικό τους ρόλο, την ψυχαγωγία του λαού και την αισθητική του καλλιέργεια.

Το ίδιο συμβαίνει με τα Μουσικά Σύνολα του Δήμου της Αθήνας. Μετά την αποτυχημένη προσπάθεια της Δημοτικής Αρχής για διάλυσή τους, γίνεται τώρα προσπάθεια μέσω της υποβάθμισής τους να αχρηστευθούν, και έτσι στο άμεσο μέλλον να διαλυθούν ευκολότερα και να υποκύψουν στην προσπάθεια ιδιωτικοποίησής τους.

Όλα τα παραπάνω, δείχνουν να είναι ένα καλά μελετημένο σχέδιο το οποίο σαν στόχο έχει η βιομηχανία του Θεάματος, «να βάλει γερά το πόδι της» στην Ελληνική αγορά καθώς και στο Ελληνικό δυναμικό. Τα πρώτα βήματα σε αυτό γίνονται σιγά-σιγά. Διαφημίσεις από ‘αστέρες’ του χώρου με δηλώσεις όπως «ίσως οι χορδές μας να είχαν σωπάσει εάν δεν υπήρχαν οι συγκεκριμένοι χορηγοί». Τα μεγάλα Κρατικά Σύνολα δίνουν σαφείς ενδείξεις για λειτουργία τους, με εργαζόμενους τριών ταχυτήτων ολίγον….. μόνιμοι, συμβασιούχοι, ωρομίσθιοι, και με σαφή υποχώρηση του μόνιμου προσωπικού έναντι αυτού που είναι αορίστου και συμβασιούχοι.

Η Εθνική Λυρική Σκηνή, πολύ πρόσφατα, δέχεται μια μεγάλη επίθεση που στόχο έχει την ανατροπή των θεσμικών και εργασιακών σχέσεων έτσι ώστε ανενόχλητα και με άλλους όρους να περάσει στα χέρια του κεφαλαίου, και από Εθνική Λυρική Σκηνή να μετατραπεί σε ‘πλεονέκτημα’ στον διεθνή οικονομικό ανταγωνισμό.

Άλλο παράδειγμα, αποτελεί η Ορχήστρα των Χρωμάτων η οποία υπολειτουργεί και οι Μουσικοί πληρώνονται κάθε 8 μήνες! Αυτό δείχνει μια πολιτική από το Υπουργείο Πολιτισμού που έχει σαν στόχο όχι να διαμορφώσει πολιτιστική πολιτική, αλλά να αποδυναμώσει ότι ήδη υπάρχει και να το οδηγήσει στην ‘αγκαλιά’ των χορηγών.

Η ίδια ακριβώς πολιτική ακολουθείται και από τη Δημοτική Αρχή για τα Μουσικά Σύνολα του Δήμου Αθηναίων. Όλες οι εορταστικές εκδηλώσεις της χρονιάς (Χριστούγεννα, Πρωτοχρονιά, Απόκριες, καλοκαιρινές εκδηλώσεις), δίνονται αποκλειστικά σε εταιρείες διοργάνωσης εκδηλώσεων. Τα ποσά που ξοδεύονται γι’ αυτές είναι μυθικά, με αποτέλεσμα ο Δήμος να είναι κυριολεκτικά χρεωμένος και οι Δημότες να επιβαρύνονται χρόνο με το χρόνο με τεράστιες αυξήσεις στα Δημοτικά τέλη. Ενώ τα χρήματα δίνονται αφειδώς προς τα διάφορα επιχειρηματικά συμφέροντα, οι εργαζόμενοι στα Μουσικά Σύνολα αντιμετωπίζονται ως δυσβάσταχτο οικονομικό βάρος, ενώ συγχρόνως έχουν αχρηστευθεί με την πλήρη υποβάθμιση του ρόλου τους στις παραπάνω εκδηλώσεις.

Όπως όλοι καταλαβαίνουμε, διαμορφώνεται ένα εφιαλτικό σκηνικό για το χώρο της Μουσικής Τέχνης και για τους εργαζόμενους σε αυτόν. Η βιομηχανία του θεάματος και του ελεύθερου χρόνου έχει επιφέρει σοβαρά πλήγματα στο χώρο με στόχο τον πλήρη έλεγχό του.

Οι Μουσικοί από καλλιτέχνες θα μετατραπούν σε πεινασμένο και φθηνό εργατικό δυναμικό για κάθε λογής ατζέντηδες. Εξάλλου ήδη παρουσιάζεται και η άποψη από πολλούς συντηρητικούς πολιτικούς παράγοντες ότι, ‘ο καλλιτέχνης δεν μπορεί να έχει εργασιακή και οικονομική ασφάλεια γιατί δήθεν αυτό, χαμηλώνει την ποιότητα του καλλιτεχνικού του αποτελέσματος.

Πάνω σε αυτή τη λογική κινούνται εδώ και πολλά χρόνια οι ηγεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού. Από τη μια χρηματοδοτούν πλουσιοπάροχα το ιδιωτικό κεφάλαιο, ενώ από την άλλη περικόπτουν τη χρηματοδότηση σε όλα τα Κρατικά και επιχορηγούμενα Μουσικά Σύνολα. Για παράδειγμα, ενώ η κυβέρνηση μειώνει τον κρατικό προϋπολογισμό κατά 15,3% που ήταν στο 0,59% !!! αυξάνει τη χρηματοδότηση του Μεγάρου Μουσικής από 13,42 εκατομμύρια σε 15,067 για το 2004.

Στο ασφαλιστικό των Μουσικών, τα πράγματα είναι δραματικά, ειδικά στο ελεύθερο επάγγελμα. Όπως αναφέραμε και πριν, η μεγάλη οικονομική κρίση για τους εργαζόμενους και τα λαϊκά στρώματα, άλλαξε και το εργασιακό τοπίο και άφησε χιλιάδες μουσικούς εκτός από άνεργους, ανασφάλιστους και φυσικά χωρίς σύνταξη. Υπολογίσαμε ότι με τις παρούσες συνθήκες ένας Μουσικός πρέπει να υπερβεί τα 80 χρόνια για να συμπληρώσει τα ένσημα που απαιτούνται για να συνταξιοδοτηθεί. Αν συνυπολογίσουμε ότι ο Μουσικός τερματίζει τη καριέρα του γύρω στα 50 χρόνια του, καταλαβαίνουμε ότι για τους Μουσικούς του ελεύθερου επαγγέλματος δεν υπάρχει σύνταξη!

Στους Μουσικούς των Δήμων και εκεί η κατάσταση είναι ανεξέλεγκτη καθώς οι περισσότεροι δεν ασφαλίζονται και κυρίως εργάζονται σε καθεστώς μερικής απασχόλησης.

Συγχρόνως με τα παραπάνω, ο κλάδος μαστίζεται από μία απίστευτη κατηγοριοποίηση. Άλλο καθεστώς για τους Μουσικούς των νυχτερινών κέντρων, άλλο για Μουσικούς Ορχηστρών, άλλο για τους Τραγουδιστές νυχτερινών κέντρων, άλλο για τους Τραγουδιστές του Λυρικού Θεάτρου, άλλο για τους Χορωδούς, άλλο για τους πνευστούς.

Επίσης άλλο καθεστώς για τους ασφαλισμένους μετά το 1985, άλλο για αυτούς μετά το 1993 και τώρα από ότι μαθαίνουμε ετοιμάζεται από το Υπουργείο Εργασίας νέο καθεστώς για τους μελλοντικούς εργαζόμενους!

Από όλες τις πληροφορίες που έντεχνα διαρρέουν προς τα Μ.Μ.Ε. , αναμένεται να χτυπηθεί το καθεστώς των Βαρέων και Ανθυγιεινών και ειδικά ο κλάδος των Μουσικών. Έτσι ακόμα και οι λίγες ειδικές ρυθμίσεις που υπήρχαν προς όφελος των Μουσικών αναμένεται να αρθούν.

Αν συνυπολογίσουμε την συνεχόμενη περικοπή των συντάξεων, τη μερική απασχόληση που προωθείται, καταλαβαίνουμε την ολοένα και αυξανόμενη προώθηση της ιδιωτικής ασφάλισης.

Για τους παραπάνω λόγους, είμαστε κάθετα αντίθετοι στην υπο-χρηματοδότηση των ασφαλιστικών ταμείων στην αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, στην εξαίρεση των Μουσικών από τα Βαρέα και Ανθυγιεινά, στην εξομοίωση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης για άνδρες και γυναίκες.

Ζητάμε ενιαία το επάγγελμα του Μουσικού να χαρακτηριστεί Βαρύ και Ανθυγιεινό, να παρθούν μέτρα ώστε όλοι οι Μουσικοί να παίρνουν αξιοπρεπή σύνταξη στο τέλος της σταδιοδρομίας τους.

Οι συνάδελφοι που εργάζονται στα Ωδεία έχουν ακριβώς την ίδια τύχη. Έτσι, η ισχνή έννοια των Συλλογικών Συμβάσεων κάνει επιτακτική την ανάγκη να γενικευτεί σε όλες τις μορφές επαγγελματικής έκφρασης. Και προς αυτή την κατεύθυνση επεξεργαζόμαστε τα στοιχεία, για να φτάσουμε στην τελική διαμόρφωση των Συλλογικών Συμβάσεων. Γραμμή αντιπαράθεσης με την εκάστοτε εργοδοσία.

• Στους Μουσικούς στα νυχτερινά κέντρα

• Στους Μουσικούς στα Μουσικά Σύνολα (Φιλαρμονικές, Συμφωνικές Ορχήστρες Δήμων, Μουσικά Σύνολα της Ε.Ρ.Τ.)

• Στους συνάδελφους Καθηγητές στα Ωδεία

• Στους Μουσικούς στα στούντιο, Ξενοδοχεία, Θέατρα, Πλοία, καθώς και σε κάθε χώρο και είδος παραγωγής Μουσικού Έργου.

ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΟΛΟΒΟΣ

Έχω το κείμενο του συνάδελφου Κώστα Σκόνδρα και θα σας το διαβάσω, σχετικά με το ασφαλιστικό.

ΘΕΜΑ: ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ

Τι ισχύει και τι ζητάμε.

Για όσους τραγουδιστές έχουν εξαρτημένη εργασία (νυχτερινά κέντρα) πρέπει να έχουν 4.500 ένσημα για να βγούνε στη σύνταξη εφόσον έχουν συμπληρώσει οι άνδρες το 60^ο και οι γυναίκες το 55^ο έτος της ηλικίας τους. Τα βαρέα ένσημα πρέπει να είναι τουλάχιστον 3.600 και τα υπόλοιπα μικτά από τα οποία τα 1.000 την τελευταία 10ετία πριν το όριο της συνταξιοδότησης και το ποσό της σύνταξης θα εξαρτηθεί από το μισθό των 5 τελευταίων χρόνων.

α) Μείωση των βαρέων ενσήμων από τα 3.600 σε 2.800 και τα υπόλοιπα μέχρι τις 4.500 να είναι μικτά.

β) Μείωση του ορίου ηλικίας στα 50 για άνδρες - γυναίκες.

γ) Να μην αποτελεί κριτήριο για τους τραγουδιστές που βγαίνουν στη σύνταξη τα 2 τελευταία χρόνια.

δ) Να αναγνωρίζονται όλες οι μέρες ασφάλισης και να μην περιορίζονται στην τελευταία 10ετία.

Οι όροι κάλυψης των 4.500 ενσήμων είναι δυσβάσταχτοι για τους τραγουδιστές, καθώς και το όριο ηλικίας.

Η πλειοψηφία των τραγουδιστών που εργάζονται με σχέση εξαρτημένης εργασίας –και που είναι το 95%- δεν μπορεί να βάλει (και αυτό στην καλύτερη περίπτωση) περισσότερα από 100 ένσημα το χρόνο. Πρέπει δηλαδή να δουλεύουμε 45 χρόνια για να συμπληρώσουμε τον απαιτούμενο αριθμό ενσήμων.

Σοβαρά θα πρέπει να ληφθεί υπ’ όψη ότι οι συνθήκες εργασίας στα νυχτερινά κέντρα (δυνατός θόρυβος, δυνατά φώτα, καπνός κ.λ.π.) δημιουργούν τεράστια προβλήματα (ειδικότερα στις γυναίκες) με την αλλαγή του βιορυθμού, αλλά και η κοινωνική πραγματικότητα καθιστούν ανθρώπινα αδύνατο (εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων π.χ.) να είναι κάποιος στο επάγγελμα σε μεγάλη ηλικία. Άλλωστε εκτός από την απόδοση ενός τραγουδιστή και η αποδοχή του από το κοινό είναι διαφορετική στις πιο μικρές ηλικίες απ’ ότι στις μεγαλύτερες και ιδίως στις οριακές προς την συνταξιοδότηση ηλικίες.

Πρέπει να έχουν 10.500 ένσημα και το όριο ηλικίας είναι το 65^ο για άνδρες – γυναίκες.

α) Τροποποίηση του Ν. 1296/82 που προβλέπει ασφάλιση με βάση τη 12^η ασφαλιστική κλάση και αναγνώριση των 500 ενσήμων το χρόνο.

β) Εφόσον απομένουν αμοιβές που αντιστοιχούν σε πάνω από 500 ημέρες εργασίας οι εισφορές που εισπράττονται να μεταβάλουν την ασφαλιστική κλάση μέχρι την ανώτερη, και τα υπόλοιπα να διατίθενται στην ΕΤΕ για τους συναδέλφους που δεν έχουν συμπληρώσει τον απαιτούμενο αριθμό ενσήμων προκειμένου να βγουν στη σύνταξη. Παράδειγμα: Ένα εμπορικός τραγουδιστής (από συναυλίες και δίσκους) με την υπάρχουσα νομοθεσία πολλές φορές ξεπερνά τα 2.500 ένσημα το χρόνο.

γ) Μείωση ορίου ηλικίας από τα 65 σε 55.

Σε ότι αφορά τις συναυλίες, η εισφορά προς το ΙΚΑ είναι 43.86% (27,96% ο εργοδότης και 15,90% ο εργαζόμενος). Σ’ αυτό αν προστεθεί και ο φόρος 20%, η ΑΕΠΙ 7% καθώς και ο φόρος πρόνοιας 5% φτάνει μια συναυλία στο 75,48%. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να ανεβαίνει το κόστος μιας συναυλίας σε απαγορευτικά για τους φορείς μεγέθη.

Παράδειγμα: Αν ένας τραγουδιστής πάρει σαν αμοιβή από μία συναυλία 1.467,00 ευρώ διαιρείτε με το τεκμαρτό ημερομίσθιο (που σήμερα είναι 59.43,00 ευρώ) της 12^ης ασφαλιστικής κλάσης και το πηλίκο είναι ο αριθμός των ενσήμων 1.467,00:59.43,00=24 ημερομίσθια.

Για την Ένωση Τραγουδιστών Ελλάδας, Κώστας Σκόνδρας

ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΟΛΟΒΟΣ

Επίσης το Σωματείο Ηθοποιών για το συγκεκριμένο ζήτημα ζητάει να μην καταργηθούν τα βαρέα και ανθυγιεινά και να μην αλλάξει το όριο ηλικίας που είναι 55 για τις γυναίκες και 60 για τους άνδρες.

Αγαπητοί συνάδελφοι,

Με την αργυρή επέτειο της 25ετούς περιόδου επισήμου λιτότητας και την ουσιαστικά απροκάλυπτη επ’ αόριστον συνέχισή της, συναντιόμαστε για μια ακόμη φορά, να συζητήσουμε προβλήματα γνωστά σε όλους μας. Το μόνο το οποίο διαφέρει, είναι ίσως η μετάφραση του ίδιου έργου και η άλλη οπτική ενδυματολογικής και σκηνογραφικής επένδυσής του.

Μέχρι σήμερα η παραγωγή (βλέπε Ε.Ο.Κ. και οι «εκλεγμένοι» κυβερνητικοί μηχανισμοί), ανέβασε έργο που είχε επιτυχία. Το ίδιο έργο, σε ό,τι αφορά την Ελλάδα 25 συναπτές σαιζόν, εκπληκτικός απολογισμός ο τζίρος των παραγωγών, με τους ίδιους σχεδόν πρωταγωνιστές (ελάχιστες αντικαταστάσεις), ανέξοδες σχεδόν και το κοινό, συνεχίζει να χειροκροτεί, επιβραβεύοντας ό,τι του πασάρουν.

Μια μερίδα κοινού φοβισμένη για το χειρότερο.

Άλλη μερίδα, ελπίζοντας στην καλυτέρευση της θέσης της, συμμετέχοντας στη λοβιτούρα.

Άλλη μερίδα, γιατί κουράστηκε να σκέφτεται.

Μία δυναμική (μικρή πάντα μερίδα), έξω από τη στημένη παράσταση με ντουντούκες-πλακάτ και τη γροθιά σφιχτά υψωμένη, συνεχίζει να αντιδρά στην κακογουστιά, στο λαϊκισμό, στην κλεψιά, στη λοβιτούρα, στο καθημερινό στύψιμο κάθε προσπάθειας για ένα καλύτερο παρόν και ελπιδοφόρο μέλλον, ίσως.

Για να μη μακρηγορώ συνάδελφοι,

Η ΕΜΣΕ, με τη μερίδα την απ’ έξω, ήταν και είναι.

Το σημερινό σκηνικό, τηλεγραφικά θα σας πω, ως προς το αντικείμενο των συνθετών-στιχουργών, παραμένει κακόγουστο και εγκληματικά αδιάφορο απέναντι στα προβλήματα του κλάδου. Πράγματα γνωστά σε κάθε κλάδο καλλιτεχνών, με μικρές παραλλαγές, όχι στην ουσία.

Α.Παράδειγμα: Έτσι όπως είναι δομημένα τα της μουσικής παραγωγής και βιομηχανίας, ο κύκλος εργασιών που αφορά την παραγωγική διαδικασία του ελληνικού τραγουδιού συνεχώς μειώνεται, με αποτέλεσμα την αύξηση της ανεργίας.

Β.Επόμενος κρίκος της ανεργίας, το ασφαλιστικό. Το σημερινό ασφαλιστικό πλαίσιο δεν παρέχει δυνατότητα συνταξιοδοτικής κάλυψης των συνθετών-στιχουργών. Έτσι είναι σχεδόν ακατόρθωτο να συγκεντρώσει (σαν αποτέλεσμα της ανεργίας και της πειρατείας) ο σημερινός δημιουργός, τον απαραίτητο αριθμό ενσήμων.

Προτείνουμε σ’ όλους τους κλάδους των καλλιτεχνών, που λίγο πολύ έχουν τα ίδια προβλήματα στους προαναφερόμενους τομείς, να συμπράξουμε σ’ ένα κοινό μέτωπο αντιμετώπισής τους. Πρακτικά, πιστεύουμε ότι το ασφαλιστικό πλαίσιο που διέπει τους καλλιτέχνες πρέπει να αλλάξει, καθ’ ότι οι συνθήκες είναι σίγουρο ότι θα εκμηδενίσουν κάθε δυνατότητα συνταξιοδότησης καλλιτεχνών, με τα σημερινά νομοθετικά δεδομένα.

Πρέπει λοιπόν να δημιουργηθεί μια επιτροπή εργασίας (ορισμένου χρόνου) με μέλη εκπροσώπους των σωματείων, κυρίως με νομικούς συμβούλους και συνεργασία με νομικούς της ομοσπονδίας και της Γ.Σ.Ε.Ε., η οποία θα προτείνει συγκεκριμένο και με δυνατότητα υλοποίησης σχέδιο νόμου για το ασφαλιστικό δημιουργών-καλλιτεχνών.

Π.χ. Το μοίρασμα του κόστους μεταξύ εργοδοτών (μισθός-κρατήσεις) και του εργαζόμενου καλλιτέχνη.

Επιδότηση της ασφαλιστικής εισφοράς του καλλιτέχνη, κυρίως με πριμοδότηση της βούλησής του (αυτασφάλιση – μικτό σύστημα συμμετοχής).

Προτείνουμε μέχρι το ανοιξιάτικο συνέδριο, η επιτροπή αυτή, να έχει καταλήξει σ’ ένα προσχέδιο που θα τεθεί στην κρίση του συνεδρίου και τέλος, τίποτε δε θα αλλάξει χωρίς αγώνα μαζικό και καθημερινή πάλη από κάθε εργαζόμενο στο χώρο της δουλειάς του.

Ευχαριστώ.

Οι Έλληνες Σκηνοθέτες είναι εφευρετικοί πιστεύουμε σε δύο πράγματα. Πρώτον οι συνδικαλιστές που ασχολούνται με τα συνδικαλιστικά έχουν μια ιερή υποχρέωση το συνταξιοδοτικό και το εργασιακό καθεστώς. Μας εκλέγουν τα μέλη μας ουσιαστικά πρώτα απ’ όλα και γι’ αυτό. Εμείς λοιπόν οι Έλληνες Σκηνοθέτες σκεφτήκαμε το εξής, επειδή πρόσφατα πέθανε ένας πολύ γνωστός σκηνοθέτης και αναγκάστηκε η ΕΕΣ και επειδή δεν είχαμε χρήματα κάναμε έρανο για να τον θάψουμε, όσο παράξενο κι αν σας φαίνεται, τολμήσαμε και ακολουθήσαμε μια αντίστροφη τακτική. Σας την προτείνω ίσως κι εσείς να την ακολουθήσετε. Πήγαμε στο ΙΚΑ και λέμε πες μας τι πρέπει να έχουμε για να πάρουμε σύνταξη; Μας είπαν ότι πρέπει να έχουμε 4.500 ένσημα κι αυτή είναι η κατώτατη σύνταξη και συγχρόνως θα έχετε και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη για όλη σας τη ζωή. Στα 65 χρόνια. Οι περισσότεροι όμως Έλληνες Σκηνοθέτες δεν έχουν ένσημα, δεν είναι υπάλληλοι. Μην κοιτάτε ένας μουσικός μπορεί να δουλέψει σε ένα κέντρο και 10 και 20 και 50 χρόνια, ένας σκηνοθέτης που θα δουλέψει; Άντε να κάνει μια ταινία, δύο ταινίες ή το πολύ πολύ αν είναι τυχερός να είναι στη Λάμψη αλλά πρέπει να πεθάνει ο Φώσκολος πρώτα. Συνεπώς δεν είχαμε ούτε μία περίπτωση σκηνοθέτη που να είχε αυτή την επί μονίμου βάσεως ασφάλιση. Οι περισσότεροι σκηνοθέτες λοιπόν έπρεπε να εφεύρουμε πως θα παίρναμε τα 4.500 ένσημα. Ζητήσαμε 3 χρόνια σχολής συν το στρατιωτικό κάνουν 1.500 ένσημα. Υπολείπονται 3.000 ένσημα. Ζητάμε από την ελληνική κοινωνία να μας δώσει το δικαίωμα εξαγοράς των 3.000 ενσήμων. Δεν θα αναφερθώ στο ποιος Υπουργός μας έφερε αντίρρηση. Είπαμε ότι θα ζητήσουμε απ’ όλους τους σκηνοθέτες που κάνουν τις ζωντανές τηλεοπτικές εκπομπές να βγάλουν πλάνα του Υπουργού, αμέσως το υπέγραψε. Έτσι λοιπόν έχουμε τη δυνατότητα να εξαγοράσουμε 3.000 ένσημα. Δεν σταματάμε εκεί. Πήγαμε στον σημερινό Υπουργό και του είπαμε που θα βρούμε 14.000 ευρώ που θέλουμε για την εξαγορά; Πρότεινε να γίνουν δόσεις 80 ή 90. Ζητήσαμε να έχουμε το δικαίωμα της συνταξιοδότησης και να κρατάνε από τη σύνταξη όχι όμως παραπάνω από το 1/3 των κρατήσεων. Επίσης τα 500 ένσημα που είπα πριν κάποιος το χρόνο γιατί είναι στη 5ετία, ζητήσαμε 500 ένσημα να μην ξεπερνάνε τα 4.500 ένσημα στην 15ετία. Έτσι ώστε και εκεί ένα συνάδελφος να έχει το δικαίωμα της ασφάλισης. Είναι πολύ ιερό το δικαίωμα της σύνταξης και είναι και αναγκαίο γιατί τώρα περπατάμε, αύριο ίσως να μην μπορούμε να ανέβουμε σκαλιά και να έχουμε ανάγκη να εισπράξουμε τη σύνταξη, που μπορεί να μην μπορούμε να πάμε να την πάρουμε και να παρακαλάμε να μας τη φέρουνε. Είναι αναγκαίο αυτό, το κατορθώσαμε. Οι Έλληνες Σκηνοθέτες προχωρούν. Δεν θα σταματήσουμε εκεί. Θεωρούμε αναγκαίο να προχωρήσουμε όσο πιο ψηλά γίνεται. Και θα προχωρήσουμε γιατί το θέλουμε. Ευχαριστώ πολύ.

ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΟΛΟΒΟΣ

Συνάδελφοι πριν περάσουμε στο διάλλειμα, μας έστειλε μια επιστολή το Διοικητικό Συμβούλιο του ΣΚΩΑ, ο Σύλλογος Καθηγητών Αναγνωρισμένων Ωδείων, που μας στέλνει τους χαιρετισμούς του και μας εύχεται καλή επιτυχία. Και με την ευκαιρία θέλει να θίξουμε ορισμένα ιδιαίτερα προβλήματα που αφορούν τον κλάδο των καθηγητών αναγνωρισμένων ωδείων, που μόνο η συσπείρωση και η πάλη θα βοηθήσουν στη λύση τους. Πρώτον στο χώρο των καθηγητών ωδείων δεν υπάρχουν συλλογικές συμβάσεις ούτε στο ιδιωτικό τομέα αλλά ούτε και στον ευρύτερο δημόσιο όπου τα δημοτικά ωδεία λειτουργούν καθαρά με ιδιωτικά κριτήρια. Δεύτερο η μεγάλη πλειοψηφία των καθηγητών εργάζεται ακόμα μετά και από 20 χρόνια με συμβάσεις έργου χωρίς πολλές φορές ασφάλιση στο ΙΚΑ, πολλούς δε συναδέλφους δεν τους αφορά το ΠΔ Παυλόπουλου αφού οι Δήμοι φρόντισαν να υπάρχει κενό ανάμεσα στις συμβάσεις περισσότερο απ’ ότι επιτρέπει το ΠΔ. Τρίτο η νομοθεσία που διέπει τα ωδεία είναι αναχρονιστική και αντιδραστική, νομοθεσία του 1953 και καμιά κυβέρνηση δεν τόλμησε να την ανανεώσει παρά τα όσα σχέδια νόμου δόθηκαν κατά καιρούς στη δημοσιότητα, ενώ επίσης δεν είναι ενταγμένη σε εκπαιδευτική βαθμίδα καθόσον τα ωδεία θεωρούνται ειδικές σχολές. Έτσι οι απόφοιτοι των ωδείων δεν μπορούν ως εργαζόμενοι να χαρακτηρίσουν ΠΕ ή ΤΕ με αποτέλεσμα όσοι κατέχουν θέσεις αορίστου χρόνου να θεωρούνται δημοτικής εκπαίδευσης, με εξαίρεση των καθηγητών γυμνασίων. Γενικότερα η πολιτεία μέχρι σήμερα λειτουργεί απαξιωτικά για τον καθηγητή ωδείου καθώς και για κάθε άλλο καλλιτέχνη αφού θεωρεί την τέχνη εμπόρευμα προς πώληση. Για πρώτη φορά μελετάμε τη μορφή που θα έχουν οι συλλογικές συμβάσεις. Για να δρομολογήσουμε και αντίστοιχους αγώνες με προσανατολισμό να συναντηθούμε και με το υπόλοιπο κίνημα των καλλιτεχνών αλλά και όλου του λαϊκού κινήματος. Συνάδελφοι πιστεύουμε πως με την ενότητα και τη συνεργασία ο κλάδος μας θα βγει από την αφάνεια και με αγωνιστικές διαδικασίες θα απαιτήσει τη λύση των προβλημάτων.

Αυτή είναι η επιστολή του Δ.Σ. του ΣΚΩΑ.

ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΟΛΟΒΟΣ

Συνάδελφοι τελειώσανε οι δύο ενότητες. Παρακ